واکنش فاضلی به افزایش قیمت کالاهای اساسی در ماه رمضان؛

گروه بازرگانی- به دنبال نوسانات نرخ ارز و همچنین سیاست‌های جدید دولت، بازار کالاهای اساسی روزهای پر‌تلاطمی را پشت سر می‌گذارد. به گفته بسیاری از فعالان اقتصادی و مغازه‌داران، امسال با افزایش قیمت بسیاری از کالاها روبه‌رو بودیم و همچنان نیز مشخص نیست که چه تغییراتی در قیمت کالاهای پرمصرف ایجاد خواهد شد. این در حالی است که با فرا رسیدن ماه رمضان به عنوان یکی از مناسبت‌های خاص، تقاضا برای مصرف انواع محصولات و مواد غذایی افزایش یافته و این موضوع افزایش قیمت و کمبود برخی کالاها را بیش از پیش به دنبال خواهد داشت. اگرچه گزارش‌های هفتگی بانک مرکزی و گشت‌و‌گذار در بازار حاکی از آن است که موج جدیدی از گرانی طی روزهای اخیر به راه افتاده است اما دولتمردان و همچنین مسوولان تنظیم بازار‌ بر این عقیده هستند که در زمینه عرضه کالاهای مخصوص ماه رمضان مشکلی وجود ندارد و در مورد قیمت‌ها نیز سعی شده با عرضه کالاهای تنظیم بازاری در فروشگاه‌ها، جلوی افزایش قیمت کالاهایی مثل گوشت و برنج گرفته شود. بر همین اساس مهدی کاظم‌نژاد، قائم‌مقام بازرگانی وزارت جهاد کشاورزی درباره قیمت برخی از اقلام تنظیم بازاری، اعلام کرد که گوشت مرغ شش هزار و 200 تومان، گوشت قرمز منجمد 23 هزار تومان، برنج 1121 هندی پنج هزار و 600 تومان، برنج تایلندی سه هزار و 500 تومان و تخم‌مرغ شانه‌ای 12 هزار و 600 تومان عرضه خواهد شد. این در حالی است که به گفته رییس اتاق اصناف ایران، به دلایلی همچون افزایش نرخ ارز و بالا رفتن نرخ‌های جهانی، نباید انتظار داشت هیچ چیز گران نشود.
نباید انتظار داشت هیچ چیز گران نشود
رییس اتاق اصناف ایران دیروز اعلام کرد‌: گرانی به عوامل مختلفی از جمله افزایش نرخ ارز و بالا رفتن نرخ‌های جهانی برمی‌گردد اما در این ماه مقرر شده بسیاری از کالاها با گرانی مواجه نشوند. این در حالی است که نباید انتظار داشت هیچ چیز گران نشود.
علی فاضلی گفت: برای تنظیم بازار ماه رمضان مدیریت همه دستگاه‌های دولتی و خصوصی متولی در این امر سبب شده امروز هیچ مشکلی از نظر عرضه، وجود نداشته باشد که به نوبه خود با توجه به فشارهای بین‌المللی و مشکلات اقتصادی، مزیت‌ فوق‌العاده‌ای به شمار می‌رود. وی در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه چرا با وجود نداشتن کمبود در سطح عرضه، گرانی در بازار وجود دارد، این گونه توضیح داد که همیشه در زمینه ارز به مردم یارانه داده شده و هیچ‌گاه نرخ واقعی ارز را به مردم اعلام نکرده‌ایم که این مساله خود یک عارضه محسوب می‌شود. از این رو باید این اصلاح انجام شود که البته گام به گام در حال انجام است.
هزینه گران واردات مواد اولیه
فاضلی با اشاره به اینکه گران شدن محصولات مختلف در بازار غیر از عامل ذکر شده، دو عامل سیاسی دیگر نیز دارد که باید از مسوولان امر آن را بپرسید، تاکید کرد: مردم باید بدانند که بنگاه‌های صنفی هیچ نقشی در واردات و تولید کالاها، خدمات و محصولات مختلف ندارند بلکه تنها حق‌العمل‌کاری بین هفت تا ۱۷ درصد (البته جز میوه و تره‌بار) را به عنوان سود و دستمزد دریافت می‌کنند. رییس اتاق اصناف ایران تاکید کرد: بر اساس هماهنگی‌های صورت گرفته، مقرر شده در ماه رمضان بسیاری از کالاها و خدمات با افزایش قیمت مواجه نشوند.
اختصاص ارز
همچنین قاسمعلی حسنی عضو اتحادیه بنکداران موادغذایی گفت: هم‌اکنون از رونق بازار اقلام اساسی خبری نیست و دولت برای کالاهایی که گشایش ارز می‌کند، مشکلی در تامین و توزیع وجود ندارد. حسنی با اشاره به تاثیر خروج آمریکا از برجام بر بازار اقلام اساسی، بیان کرد: اگر دولت بتواند به موقع به ارزهای درخواستی تجار پاسخ دهد، مشکلی در توزیع نخواهیم داشت، در غیر این‌صورت، قیمت اقلام دستخوش تغییر و تحولاتی خواهد شد.عضو اتحادیه مواد غذایی اختلاف فاحش ارز 4200 تا 7500 تومانی را منشا اصلی فساد و رانت دانست و گفت: با توجه به آنکه دولت به بسیاری از کالاهای غیرضرور اعم از نوشیدنی‌ها و تنقلات خاص، ارز اختصاص می‌دهد، تقاضا داریم که در جهت کنترل نرخ ارز در بازار آزاد محدودیت‌هایی در اختصاص ارز کالاهای درجه 2 و 3 ایجاد شود، چرا که بیش از 20 درصد کالاهای ثبت سفارش شده در اولویت نیستند.
گوشت 60 هزار تومان را هم رد کرد
این گفته‌ها در حالی است که چند هفته گذشته حمید ورناصری مدیرعامل شرکت پشتیبانی امور دام نیز در اظهارنظری با تاکید بر اینکه در ماه رمضان کالاهای اساسی گران نمی‎شود، گفته بود: قیمت کالاهای اساسی به ویژه گوشت قرمز وارداتی با وجود تک‌نرخی شدن ارز افزایش نخواهد داشت چرا که توزیع گوشت قرمز با قیمت مصوب تنظیم بازار همچنان ادامه دارد. اما گشت و گذاری در بازار نشان می‌دهد که بازار گوشت قرمز به عنوان یکی از کالاهای پر‌اهمیت ماه رمضان، به دلیل کمبود دام زنده با نوساناتی روبه‌رو شده به طوری که قیمت هر کیلو گوشت به بالای 60 هزار تومان رسیده است. بنابراین با وجود وعده‌ای که مسوولان دادند طی هفته‌های اخیر نرخ گوشت گوسفندی در مغازه‌ها از 60 هزار تومان فراتر رفته است که با وجود افزایش تقاضا در این روزها نگرانی‌هایی مبنی بر آشفتگی مجدد بازار گوشت میان خانوارها به وجود آمده است.
عزیزاللهی با اشاره به اینکه قیمت گوشت قرمز تابع عرضه و تقاضاست، بیان کرد: با توجه به آنکه عرضه گوشت در مقاطعی از سال همچون بهار به سبب وضعیت مناسب عرصه‌های مرتعی و امتناع دامداران برای افزایش وزن بیشتر دام کاهش می‌یابد‌ بدیهی است که قیمت با روند صعودی در بازار روبه‌رو شود. مدیرعامل اتحادیه دامداران درباره قیمت گوشت در ماه رمضان، گفت: با توجه به کاهش عرضه دام، بدیهی است که نوسان قیمت گوشت در ماه رمضان در بازار ادامه یابد، البته مدیرعامل پشتیبانی امور دام اعلام کرده است که ذخایر به اندازه کافی در سردخانه‌ها موجود است و جای هیچ‌گونه نگرانی مبنی بر افزایش قیمت گوشت در بازار نیست.
قیمت آش، حلیم و کله‌پاچه
از سوی دیگر‌ در پی افزایش قیمت گوشت و کمبود دام زنده، کله پاچه نیز به عنوان یکی از غذاهای سنتی پر‌مصرف با افزایش قیمت روبه‌رو شده است. بر همین اساس رییس اتحادیه طباخان، کله‌پاچه و سیرابی با تاکید بر اینکه کله‌پاچه برای ماه رمضان نرخ مصوب ندارد و در حال حاضر نیز با کمبود عرضه در بازار مواجه هستیم اظهار کرد که در حال حاضر هر دست کله‌پاچه ۷۵ تا ۸۰ هزار تومان است، اما اگر واردات انجام نشده و عرضه کشتار گوسفند زیاد نشود احتمال افزایش قیمت در این ماه وجود دارد.اما در این میان رییس اتحادیه کبابی، حلیم و آشپزندگان مشابه از ثبات قیمت حلیم و آش در ماه رمضان خبر داد و گفت: قیمت هر کیلوگرم آش شله قلمکار و حلیم ساده ۱۴ هزار تومان، آش رشته ساده ۱۳ هزار تومان و هر پرس آش و حلیم نیز ۸۰۰۰ تومان است. البته با توجه به اینکه قیمت همه مواد اولیه و هزینه‌های تولید آش و حلیم، از گوشت، روغن، حبوبات، نخود، رشته، دستمزد، کرایه، انرژی و‌... نسبت به سال گذشته افزایش یافته، برخی سودجویان در این ماه با آرداب، سیراب و آشغال گوشت، حلیم بی‌کیفیت و غیربهداشتی را می‌پزند.
گرانی مرغ
این در حالی است که قیمت مرغ نیز در سال جاری با افزایش مواجه شد و قیمت آن از کیلویی ۸۰۰۰ تومان هم گذشت. بر اساس آخرین رصدها از بازار هر کیلوگرم مرغ تازه به طور متوسط ۸۵۰۰ تومان قیمت دارد. همچنین فیله مرغ کیلویی ۱۷ هزار و ۷۰۰ تومان، سینه جوجه‌کبابی ۱۶ هزار و ۸۰۰ تومان، سینه مرغ بدون استخوان کیلویی ۱۶ هزار و ۵۰۰ تومان و ران مرغ کیلویی ۹۵۰۰ تومان فروخته می‌شود‌. همچنین در میان سایر اقلام، مرغ سبز کیلویی ۱۲ هزار تومان، بال مرغ کیلویی ۹۸۰۰ تومان، کتف مرغ ۱۰ هزار و ۵۰۰ تومان و گردن مرغ کیلویی ۳۸۰۰ تومان قیمت دارد.
برنج کیلویی 18 هزار تومان
در این میان بازار برنج نیز ماه‌هاست که در آشفتگی به سر می‌برد به طوری که قیمت برنج ایرانی از سر زمین تا مغازه با افزایش قیمت قابل توجهی روبه‌رو می‌شود. بر این اساس گشت و گذاری در بازار نشان می‌دهد که برنج ایرانی درجه یک که به طور معمول نسبت به برنج خارجی از تقاضای بیشتری برخوردار است در عمده‌فروشی‌ها بین ۷۰۰۰ تا ۱۴ هزار تومان قیمت دارد و در خرده‌فروشی‌ها و مغازه‌های سطح شهر به کیلویی بین ۱۵ تا ۱۸ هزار تومان عرضه می‌شود.به عنوان نمونه در میان انواع برنج‌های ایرانی، هر کیلوگرم برنج طارم درجه یک به طور متوسط ۱۳ هزار و ۵۰۰ تومان در مغازهای سطح شهر قیمت دارد. حتی قیمت این نوع برنج در برخی از خرده‌فروشی‌ها به بیش از این رقم نیز می‌رسد اما این در حالی است که هر کیلوگرم برنج طارم درجه یک در بازار و مراکز عمده بین ۷۰۰۰ تا ۸۰۰۰ تومان عرضه می‌شود. برنج ‌هاشمی درجه یک نیز که جزو برنج‌های پرمصرف ایرانی است در خرده‌فروشی تا کیلویی ۱۷ هزار تومان فروخته می‌شود. قیمت این نوع برنج در عمده‌فروشی‌ها حدود ۱۱ هزار تومان است.همچنین در میان دیگر اقلام برنج ایرانی، برنج شیرودی کیلویی ۶۵۰۰ تومان، برنج ندا کیلویی ۶۰۰۰ تومان، برنج نیم‌دانه کیلویی ۴۷۰۰ تومان، برنج نیم‌دانه معطر ۵۲۰۰ تومان، برنج فجر کیلویی ۵۶۰۰ تومان و برنج دم‌سیاه کیلویی ۸۲۰۰ تومان به طور متوسط در مغازه‌های سطح شهر فروخته می‌شود.در میان برنج‌های خارجی نیز که از عرضه و مصرف کمتری در بازار برخوردار هستند، برنج هندی درجه یک کیلویی ۴۸۰۰ تا ۵۵۰۰ تومان قیمت دارد. همچنین هر کیلوگرم برنج پاکستانی درجه یک ۴۰۰۰ تومان به طور متوسط در مغازه‌های سطح شهر عرضه می‌شود. در میان دیگر اقلام برنج خارجی، برنج اروگوئه‌ای کیلویی ۴۸۰۰ تومان، برنج تایلندی ۳۴۰۰ تومان و برنج آرژانتینی ۳۲۰۰ تومان فروخته می‌شود.
روغن گرانتر می‌شود
بازار روغن نیز این روزها در حال نوسان است به طوری که نه تنها قنادی‌ها با کمبود روغن در بازار مواجه شده‌اند بلکه صحبت‌هایی نیز در مورد افزایش قیمت روغن نیز مطرح شده است. با این حال در حال حاضر روغن مایع معمولی ۸۵۰ گرمی ۵۰۰۰ تومان، روغن مایع ۸۵۰ گرمی ۴۸۰۰ تومان و روغن جامد پنج کیلوگرمی ۲۰ هزار تومان است. همچنین در میان برخی دیگر از روغن‌ها که مشتری کمتری دارد روغن هسته انگور است که نیم لیتری آن ۲۲ هزار تومان، روغن کنجد نیم لیتری ۱۸ هزار تومان و روغن زیتون نیم لیتری ۱۶ هزار تومان فروخته می‌شود.
لوبیا، عدس و لپه پرتقاضاترین حبوبات
بازار حبوبات نیز طی روزهای اخیر بی نصیب از افزایش قیمت‌ها نبوده چرا که به هر حال بخشی از حبوبات وارداتی بوده و از نوسانات نرخ ارز تاثیر می‌گیرد. به گفته فروشندگان، در میان انواع مختلف حبوبات، لوبیا، عدس و لپه به طور معمول از تقاضای بیشتری برخوردار هستند. بر این اساس لوبیا چشم بلبلی کیلویی ۶۹۰۰ تومان، لوبیا چیتی کیلویی ۷۲۰۰ تومان، لوبیا سفید کیلویی ۵۶۰۰ تومان و لوبیا قرمز کیلویی ۵۵۰۰ تومان در سطح شهر عرضه می‌شود.
همچنینی عدس بسته‌بندی ۹۰۰ گرمی نیز ۷۰۰۰ تومان و عدس ریز بسته‌بندی ۹۰۰ گرمی۵۶۰ تومان فروخته می‌شود. همچنین نخود بسته‌بندی ۹۰۰ گرمی کیلویی ۴۸۰۰ تومان قیمت دارد. لیموعمانی نیز به عنوان گران‌ترین نوع حبوبات، به طور متوسط کیلویی ۲۶ هزار تومان در سطح شهر فروخته می‌شود. همچنین لپه باقالا زرد کیلویی ۴۲۰۰ تومان و لپه باقالا سبز ۱۶ هزار تومان عرضه می‌شود. در میان سایر اقلام حبوبات جو پرک کیلویی ۱۳ هزار و ۵۰۰ هزار تومان، جو پوست کنده کیلویی ۲۲۰۰ تومان، سویا بسته یک کیلوگرمی ۳۷۰۰ تومان و زرشک کیلویی ۲۵ هزار تومان عرضه می‌شود.
زعفران مثقالی 40 هزار تومان
در این میان جوسازی و اظهارنظرهای غیر‌کارشناسی افراد سودجو، منجر به افزایش 150 هزار تومانی نرخ زعفران طی روزهای اخیر شده است. با این حال در حال حاضر زعفران به طور متوسط در برندهای مختلف مثقالی ۳۰ تا ۴۰ هزار تومان در بازار فروخته می‌شود.از سوی دیگر هر کیلوگرم چای ایرانی درجه یک بین ۱۰ تا ۱۵ هزار تومان و چای ایرانی درجه دو بین ۵۰۰۰ تا ۸۰۰۰ تومان عرضه می‌شود. همچنین چای خارجی که به گفته فروشندگان مشتریان بیشتری دارد بین ۲۰ تا ۳۵ هزار تومان قیمت دارد. گشت و گذاری در بازار نشان می‌دهد که در میان چای‌های خارجی چای هندی بیشترین سهم را به خود اختصاص داده است.همچنین هر کیلوگرم قند خرد شده در بازار ۳۷۰۰ تومان و هر کیلوگرم شکر ۳۵۰۰ تومان عرضه می‌شود. قند شکسته بسته‌بندی شده سه کیلویی نیز ۱۵ هزار تومان و شکر بسته‌بندی سه کیلویی ۱۱ تومان قیمت دارد.
گرانی دو برابری خرما
اما خرما نیز به عنوان یکی از پرمصرف‌ترین کالاهای مورد نیاز سفره ماه رمضان، نسبت به روزهای اخیر با افزایش قیمت دوبرابری روبه‌رو شده است. بر همین اساس دبیر کل انجمن خرمای ایران در خصوص میزان عرضه خرما برای ماه رمضان و قیمت این محصول اظهار کرد: قیمت خرما امسال بیش از 50 درصد نسبت به سال گذشته افزایش داشته که اصلا عادلانه نیست. علی موسوی با بیان اینکه هیچ کنترلی در کار نیست و قیمت خرما به صورت صعودی بالا رفته است، افزود: نزدیک به 100دلال در بازار این محصول هستند که قیمت را خودسرانه بالا می‌برند. این در حالی است که هیچ نهاد نظارتی در عمل در این زمینه کنترلی بر بازار ندارد.
موسوی افزود: در برخی مناطق اصلا چیدن خرما منطقی نیست و در بهترین حالت از آنها هر کیلو 1500 تومان خریداری شده که برای کشاورزان صرفه اقتصادی ندارد، در حالی که در بازار کیلویی 17 تا 20 هزار تومان عرضه می‌شود و بسته‌بندی خرما هم به یک کیلو نمی‌رسد. خرمایی که در بازار کیلویی 15 یا 16 هزار تومان خریداری می‌شود از باغدار کیلویی 2500 تومان خریداری شده است و بیش از 500 درصد بر روی محصول سود می‌کشند.
افزایش قیمت دو هزار تومانی زولبیا و بامیه
همچنین در این میان به گفته رییس اتحادیه دارندگان قنادی، شیرینی‌فروشی تهران، بر اساس تصمیم کارگروه تنظیم بازار قیمت فروش هر کیلوگرم زولبیا و بامیه درجه یک برای ماه رمضان با ۲ هزار تومان افزایش قیمت ۱۴ هزار تومان و درجه ۲ ، ۱۲ هزار تومان اعلام شد. علی بهره‌مند اظهار کرد: بر اساس افزایش قیمت مواد اولیه ازجمله تخم‌مرغ و روغن و هزینه‌های کارگری پیشنهاد ما به کارگروه تنظیم بازار درباره قیمت امسال هر کیلوگرم زولبیا و بامیه 17 هزار تومان بود اما این کارگروه با قیمت 14 هزار تومان موافقت کرد.
ساعت کار رستوران‌ها
بررسی‌های بازار اگرچه خود به تنهایی گویای تغییرات قیمت قابل توجهی در گروه کالاهای اساسی است اما بانک مرکزی نیز به تازگی اعلام کرد که در هفته منتهی به 21 اردیبهشت ماه، قیمت 9 گروه کالایی از 11 گروه کالای مورد بررسی با گرانی روبه‌رو شده است. در این میان علی‌اصغر میرابراهیمی رییس اتحادیه دارندگان رستوران و سلف‌سرویس‌ نیز با بیان اینکه بنا بر روند سال‌های گذشته ساعت کار رستوران‌ها برای ارائه غذاهای بیرون‌بر، یک ساعت قبل از اذان مغرب و برای ارائه خدمات در سالن واحد صنفی حین افطار آغاز می‌شود و تا ۳۰ دقیقه قبل از اذان صبح است، گفت: طی ۳۰ تا ۴۵ روز گذشته قیمت مواد اولیه همچون برنج و روغن با رشد ۱۰ تا ۲۰ درصدی مواجه شده که در این ایام واحدهای صنفی در زمینه تامین مواد اولیه با مشکل روبه‌رو شده‌اند. این در حالی است که شواهد بازار نیز حاکی از آن است که طی چند روز گذشته آب‌معدنی، آب آشامیدنی، روغن، رب و برنج با افزایش قیمت از سوی واحدهای تولیدکننده و عرضه‌کننده روبه‌رو شده است. از این رو انتظار می‌رود که مسوولان برای کاهش تنش‌های بازار به خصوص در حوزه بازار کالاهای اساسی اقدامات سنجیده‌تری را در دستور کار قرار دهند چرا‌که به گفته مردم، اقلام تنظیم بازاری به اندازه کافی در بازار وجود ندارد.