روزنامه مردم سالاری
1395/12/26

تقابل پوپولیسم با نخبگان سرزمین لاله

گروه بین‌الملل: مردم هلند دیروز(چهارشنبه) در انتخابات سراسری شرکت کردند، انتخاباتی که نوعی دماسنج افکار عمومی در اروپا کمی پیش از یکی از مهمترین رای‌گیری‌های این قاره تلقی می‌شود، یعنی انتخابات فرانسه. مهمترین سوال در هر دو انتخابات این است: آیا نامزد راست افراطی ضد مهاجرت و ضد اسلام و طرفدار ترامپ برنده انتخابات خواهد شد؟
حتی اگر نظرسنجی‌ها نشان دهند که این نامزدها شانس ندارند (که اینطور نیست)، همه‌پرسی خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا و ریاست جمهوری دونالد ترامپ در آمریکا به همه یادآوری می‌کند آنچه غیر محتمل به نظر می‌رسیده ممکن است اتفاق بیفتد.
از این رو انتخابات هلند به عنوان پیش‌درآمد انتخابات در فرانسه دیده می‌شود که یکی از ستون‌های اصلی اتحادیه اروپاست.رقابت بین دو نفر است، مارک روته نخست وزیر فعلی و رهبر «حزب مردم برای آزادی و دموکراسی» و چهره‌ای بسیار جنجالی به نام خیرت ویلدرز، رهبر «حزب آزادی»، از دوستان و حامیان سرسخت دونالد ترامپ، مارین لوپن و نایجل فاراژ.
تبلیغات

ظهور چهره‌ای مثل خیرت ویلدرز در کشوری که همیشه به فرهنگ تساهل و مدارای خود افتخار می‌کرده حاکی از بحران هویتی است که سرزمین گل و آسیاب‌بادی دچار آن شده است.
انتخابات سخت
به گزارش بی بی سی،صبح روز چهارشنبه، ٢٥ اسفند (١٥ مارس)، رای‌گیری در انتخابات پارلمانی هلند به منظور برگزیدن ١٥٠ عضو مجلس نمایندگان - مجلس سفلای پارلمان هلند - در سراسر این کشور آغاز شد. برای داشتن اکثریت در این مجلس و تشکیل دولت، کسب ٧٦ کرسی ضرورت دارد.
در انتخابات جاری، بیست و هشت حزب و گروه سیاسی شرکت دارند که بیشترین تعداد از پایان جنگ دوم جهانی محسوب می‌شود. انتخابات پارلمانی هلند به روش «رای‌گیری تناسبی» صورت می‌گیرد که به احزاب کوچک هم امکان کسب کرسی پارلمانی را می‌دهد به نحوی که معمولا تشکیل دولت آینده در هلند مستلزم ائتلاف احزاب مختلف است.
پارلمان هلند از مجلس علیا (سنا) و مجلس سفلی (مجلس نمایندگان) تشکیل شده است.مجلس نمایندگان یا مجلس دوم (Tweede Kamer) از 150 کرسی تشکیل شده که با روش تناسبی در یک حوزهٔ انتخابیهٔ سراسری توسط مردم برگزیده می‌شوند. به طور سنتی مقام نخست‌وزیری به رهبر حزبی می‌رسد که بیشترین آرا را در انتخابات به‌دست آورده باشد. اعضای مجلس سفلی با رأی مستقیم مردم انتخاب می‌شوند. تمام شهروندان هلندی بالای 18 سال می‌توانند در انتخابات مجلس سفلی و شورای استان‌ها شرکت کنند.مقر پارلمان هلند در شهر لاهه است.
مجلس سفلی نسبت به مجلس علیا، نقش سیاسی پررنگ‌تری دارد. مجلس سفلی می‌تواند لایحه‌ها را تغییر داده یا آنها را اصلاح کند اما مجلس علیا فاقد این ویژگی است و تنها می‌تواند نظرهای کلی را پیرامون لایحه‌ها به مجلس سفلی ابراز کند. اگر میان دولت و نمایندگان مجلس عدم توافقی پیش آید، دولت استعفا می‌کند و ملکه یا پادشاه نخست‌وزیر جدید را تعیین می‌کنند. چنانچه مقام پادشاه با استعفای دولت موافقت نکند، پارلمان منحل و انتخابات جدیدی برگزار می‌گردد.مجلس علیا 75 دارد که هر چهار سال یکبار به‌طور غیرمستقیم توسط مجالس محلی (شورای استان‌ها) انتخاب می‌شوند.
خدمت ترکیه و داعش
 در روزهای اخیر، این رقابت‌ها تحت الشعاع ممنوعیت ورود چند وزیر دولت ترکیه به هلند قرار گرفته که به مساله مهاجرت و حضور مهاجران مسلمان در این کشور اهمیت بیشتری بخشیده است. این مقامات ترکیه در نظر داشتند برای تبلیغ به نفع موضع دولت خود در همه‌پرسی قانون اساسی ترکیه در تجمع مهاجران هموطنشان در هلند شرکت کنند اما دولت هلند به دلایل مختلف مانع از حضور آنان شد.
این اقدام با تظاهرات مهاجران ترکیه‌ای و درگیری آنان با پلیس هلند و همچنین واکنش تند و توهین آمیز مقامات ترکیه به خصوص رجب طیب اردوغان، رئیس جمهوری آن کشور مواجه شده است. سال گذشته، ورود هزاران پناهجوی عمدتا مسلمان به کشورهای اروپایی و همچنین عملیات خشونت آمیز تروریست‌های تکفیری داعش در چند کشور اروپایی باعث تقویت مواضع خیرت ویلدرز علیه مهاجران و مسلمانان شد. بخش اصلی برنامه انتخاباتی او شامل جلوگیری از ورود مهاجران مسلمان، تعطیلی مساجد و ممنوعیت فروش قرآن در هلند است.
نشانه‌های افزایش حمایت مردم از چنین مواضعی باعث شده است که احزاب دیگر نیز به منظور جلب نظر رای‌دهندگان بر دفاع از «ارزش‌های فرهنگی و اجتماعی هلند» تاکید گذارند و از مهاجران بخواهند این ارزش‌ها را محترم بشمارند. چندی پیش، مارک روته، نخست وزیر، از مهاجرانی که به شهروندی هلند درآمده‌اند خواست تا رفتاری «متعارف» در پیش گیرند و هنجارهای رایج در هلند را رعایت کنند و اگر نمی‌توانند، از این کشور بروند.
چشم اسرائیل به ویلدرز
یکی ازویژگی‌های ویلدرز موهای سپید اوست. اما موهای او در اصل به رنگ قهوه‌ای است و او با مواد رنگ‌بر موهایش را سفید می‌کند. گفته می‌شود او یک‌بار به شوخی موهایش را سفید کرد اما این کار بقدری جلب توجه کرد که او تصمیم گرفت این کار را ادامه دهد. او را معروفترین سپید مو بعد از مرلین مونرو می‌دانند.
ویلدرز،کاندیدای ملی گرایان افراطی در جوانی و سال‌های بعد به بسیاری از کشورهای خاورمیانه از جمله ایران سفر کرده است. برادر آقای ویلدرز در مصاحبه‌ای با نشریه اشپیگل آلمان گفته است: «به عنوان یکی از نمایندگان جوان پارلمان، او ناگهان هیئتی از نمایندگان را که به ایران سفر کرده بودند ترک کرد. او آنقدر احساس ترس می کرد که بلافاصله از هتل به فرودگاه منتقل و با اولین پرواز به خانه برگشت.» برادر آقای ویلدرز توضیح نداد چرا دیگر اعضای هیئت اعزامی چنین ترسی نداشتند.
ویلدرز همچنین طرفدار حمله نظامی اسرائیل به ایران بر سر برنامه هسته ای این کشور بود. او در جوانی دو سال در کیبوتص‌های اسرائیل کار و زندگی کرده و پس از آن حدود چهل بار به این کشور سفر کرده است. او به یک نشریه هلندی گفته بود: «من کشورهای جالب زیادی را در خاورمیانه دیده‌ام، از سوریه و مصر و تونس گرفته تا ترکیه و قبرس و ایران، اما هیچ یک از این کشورها به من آن احساس همبستگی ویژه را نداد که وقتی پایم را در فرودگاه بن گوریون می‌گذارم پیدا می‌کنم.»
در سال ۲۰۰۹ روزنامه‌نگاری به نام لیزی فان لیوین فاش کرد که وی دارای ریشه‌های صهیونیستی است.
نقش پررنگ اقتصاد و آینده دولت
با وجود اهمیت مهاجرت و تعارض فرهنگی در رقابت‌های انتخاباتی، گفته می‌شود که احتمالا موضوعات تعیین کننده در این انتخابات با وضعیت اقتصادی به خصوص اشتغال، بازنشستگی و مراقبت از سالمندان اختصاص ارتباط خواهد داشت. با افزایش میانگین طول عمر در هلند، حمایت از سالمندان یه یکی از مسایل مهم سیاسی تبدیل شده است.
از آنجا که تقریبا تمامی دولت‌های بعد از جنگ دوم در هلند از ائتلاف احزاب تشکیل شده‌اند، برای جلوگیری از اتلاف وقت در تشکیل دولت، ترتیبات خاصی موسوم به «آگاه‌گر» مورد استفاده قرار می‌گیرد تا احزاب مختلف را از جهت امکان حصول توافق جهت ائتلاف با هم بررسی و بر مذاکره بین رهبران حزبی نظارت کند. مشخص نیست که این مذاکرات چه مدت به درازا خواهد کشید. در گذشته، گاه تشکیل دولت ائتلافی چند ماه به طول انجامیده است.
در ماه‌های گذشته، خیرت ویلدرز در نظرسنجی‌ها پیشتاز بود اما در هفته‌های اخیر، این موقعیت را از دست داده و مارک روته محبوبیت بیشتری یافته است. در صورتی که حزب آقای روته بتواند تعداد قابل توجهی از آرا را به دست آورد، به منظور کسب ٧٦ کرسی لازم جهت تشکیل دولت، ممکن است خواستار ائتلاف با حزب دموکرات مسیحی و حزب دموکرات‌٦٦ شود که یک حزب میانه متمایل به چپ است.
هلند دارای نظام مشروطه سلطنتی است و پارلمان منتخب مردم قدرت سیاسی را در دست دارد. پارلمان هلند از مجلس نمایندگان و سنا تشکیل یافته که اعضای مجلس نمایندگان، که رکن اصلی قوه مقننه است، با رای عمومی انتخاب می‌شوند و ٧٠ عضو مجلس سنا را پارلمان‌های استانی تعیین می‌کنند. جلسات پارلمان هلند درمقر پارلمان در لاهه برگزار می‌شود. تمامی احزاب و تشکل‌های سیاسی در هلند از حق مساوی برای رقابت در انتخابات برخوردار هستند.
حزب یا ائتلافی از احزاب که بتواند دست کم ٧٦ کرسی از ١٥٠ کرسی مجلس نمایندگان را به دست آورد دولت را تشکیل می‌دهد.
در ماه آوریل سال جاری، انتخابات ریاست جمهوری فرانسه و در ماه سپتامبر انتخابات پارلمان فدرال در آلمان برگزار خواهد شد و نتیجه انتخابات هلند معیاری برای سنجش موقعیت راستگرایان در این دو کشور محسوب خواهد بود.
با توجه به پیچیدگی روش‌ شمارش آرا، نتیجه انتخابات احتمالا تا روز سه‌شنبه هفته آینده اعلام نخواهد شد و قرار است پارلمان جدید روز پنجشنبه همان هفته افتتاح شود. با آغاز به کار پارلمان، روند تشکیل دولت جدید به جریان خواهد افتاد که با توجه به اینکه کثرت احزاب معمولا مانع از کسب اکثریت مطلق توسط یکی از آنها می‌شود، باید انتظار داشت که مذاکرات احزاب برای جلب حمایت لازم جهت تشکیل دولت ائتلافی در همان روز شروع شود.