روزنامه جمهوري اسلامي
1396/10/17

شکستی جدید آمریکا در شورای امنیت

نشست شورای امنیت درباره ایران که با اصرار امریکا برگزار شد، بدون هیچ نتیجه‌ای پایان یافت و موضوع تظاهرات ایران بی‌ارتباط با امنیت منطقه‌ای یا بین‌المللی شناخته شد.
جلسه جمعه شب شورای امنیت در عمل به صحنه انزوای آمریکا در سوء استفاده از شورای امنیت و دفاع دوباره اروپایی‌ها از توافق هسته‌ای (برجام) در برابر اغتشاشگری آمریکا تبدیل شد.
روسیه و چین دو عضو دیگر گروه 1+5 نیز در این نشست تاکید کردند که حوادث اخیر ایران یک مساله داخلی بوده که تهدید‌کننده امنیت بین‌المللی نیست و نمی‌بایست در شورای امنیت مطرح می‌شد.
به دنبال بروز برخی ناآرامی‌ها در ایران، رئیس جمهوری آمریکا به تصور این که دولت پیشین در حوادث سال 1388 اشتباه کرده است، وارد صحنه شد و به صورت علنی از معترضان خیابانی ایران حمایت کرد.
به دنبال آن، نیکی هیلی نماینده آمریکا در سازمان ملل که دشمنی‌اش با ایران بر کسی پوشیده نیست و تلاش می‌کند با موضوعات مختلف، ایران را در صدر موضوعات شورای امنیت قرار دهد تا رژیم صهیونیستی بتواند نفس راحتی از قبل فشارهای بین‌المللی بکشد، ماموریت یافت تا ابتدا با حضور در جمع خبرنگاران سازمان ملل متحد، علیه جمهوری اسلامی ایران فضا سازی کند.
وی اظهارداشت از شورای امنیت در نیویورک و کمیسیون حقوق بشر در ژنو می‌خواهد تا نسبت به وضعیت حقوق بشر ایران و برخورد با معترضان نشست فوق‌العاده‌ای تشکیل دهند.
از این رو، این نشست با درخواست و اصرار آمریکا با وجود اختلاف نظرهای شدید اعضای شورای امنیت برگزار شد و هر یک از نمایندگان حاضر به بیان دیدگاه‌های خود درباره حوادث داخلی کشورها از جمله ایران پرداختند.
اعضای شورای امنیت که دست آمریکا را خوانده بودند، اجازه ندادند از این فرصت برای اهداف سیاسی و همچنین برهم زدن برجام استفاده کند و نسبت به آن هشدار دادند.
قبل از آغاز جلسه شورای امنیت طبق آنچه که خبرگزاری‌ها اعلام کرده‌اند، روسیه درخواست کرد جلسه‌ای پشت درهای بسته به مدت نیم ساعت برگزار شود و بعدازاین جلسه که خبری از آن به بیرون درز نکرد،جلسه شورای امنیت آغازشد.
این جلسه به ریاست نماینده قزاقستان که در حال حاضر به عنوان یک عضو غیر دائم ریاست شورای امنیت سازمان ملل را برعهده دارد، آغاز شد.
نماینده قزاقستان در جمع بندی این نشست تصریح کرد: موضوع تظاهرات ایران ربطی به امنیت منطقه‌ای یا بین‌المللی ندارد و در ظرفیت شورای امنیت نیست که به این موضوع رسیدگی کند.
عمروف تاکید کرد: ما آگاهیم که میزان درگیری‌ها کاهش پیدا کرده و امیدواریم که موضوع به خاتمه برسد. این موضوعات نباید ضربه‌ای به توافق هسته‌ای بزند و همگی باید به برجام و قطعنامه‌های سازمان ملل پایبند باشند.
نماینده آمریکا در سازمان ملل در نشست شورای امنیت با بیان اینکه ما دیگر ساکت نخواهیم ماند، ادامه داد: آنها از ما کمک می‌خواهند و ما این کمک را به آنها ارائه خواهیم کرد.
سخنان طنزگونه نیکی هیلی در حمایت از ملت ایران در حالی مطرح می‌شود که ترامپ رئیس‌جمهور این کشور در ابتدای پذیرش این مسئولیت در قانونی مردم ایران را جزو کشورهایی قرار داد که سفرشان به آمریکا باید به شدت محدود شود و محدودیتهایی جدی در ارتباط با صدور ویزا در مورد شهروندان ایرانی وضع کرد.
بعد از صحبت‌های نیکی هیلی، نماینده فرانسه در شورای امنیت به ایراد سخنرانی پرداخت و او اعتراضات اخیر در ایران را با زبان دیپلماتیک یک مسئله داخلی دانست و تاکید کرد که باتوجه به اینکه امنیت جهانی از وقوع این وقایع تهدید نشده است و از دیگر سو وظیفه شورای امنیت سازمان ملل طبق آنچه که در چارچوب وظایفش تعریف شده، پاسداری از امنیت و صلح بین‌المللی است، بنابراین رسیدگی به این موضوع در شورای امنیت دارای وجاهت نیست.
فرانسوا دلاتره همچنین به گفت‌وگوی تلفنی اخیر روسای جمهور ایران و فرانسه اشاره کرد و گفت: در این گفت‌وگوی تلفنی فرانسه دغدغه‌های خود را در ارتباط با موضوع آزادی بیان، حقوق بشر و همچنین توجه به خواسته‌های معترضان مطرح کرده است. او همچنین تاکید کرد: هر تغییری در ایران باید از طرف مردم ایران و داخل این کشور شکل گیرد.
در ادامه نماینده انگلیس در سازمان ملل هم ایران شکوفا و با ثبات را به نفع جهان دانست و گفت: انگلیس به برجام متعهد است و و پایبندی ایران را به آن می‌ستاید. متیو ریکرافت افزود: هیچ کسی ایران را مجبور به پاسخگویی به ما نمی‌کند و این در قطعنامه‌های شورای امنیت آمده است. هر گونه دخالت در درگیری‌های داخلی که احتمال زیاد شدن تنش را داشته باشد اعتبار این شورا را به خطر می‌اندازد.
نماینده انگلیس در سازمان ملل ادامه داد: مهم است توجه کنیم که ایران دغدغه‌های امنیتی واقعی در منطقه دارد. هشت سال در جنگ عراق ضربه خورده و اقتصاد آنها تهدید شده است.
ریکرافت اضافه کرد: اما در اغلب مواقع در دغدغه‌های امنیتی، ایران به عنوان تروریسم و اقدامات برهم زننده ثبات دیده شده است.
وی با بیان این که بریتانیا تحولات ایران را در نظر دارد، از دولت ایران خواست که به حق اعتراض مسالمت ‏آمیز معترضان احترام بگذارد.
سفیر انگلیس اظهارداشت بریتانیا از وضعیت حقوق بشر در ایران نگران است که به ورای اعتراضات اخیر باز می‌گردد، ‏از جمله آن احکام اعدام است. ما از نقش ایران در یمن، سوریه، عراق و لبنان نگران هستیم. از جمله آن انتقال جنگ افزار و ‏موشک به حوثی‌ها که نقض قطعنامه‌های شورای امنیت است.‏
ریکرافت در تفسیری یکجانبه ادامه داد: برنامه بالستیک ایران بر خلاف قطعنامه‌های شورای امنیت است و باید از سرمایه‌گذاری در آن خودداری کند.‏
* نماینده روسیه در سازمان ملل: هدف آمریکا به هم زدن برجام است نه حمایت از مردم ایران
نماینده فدراسیون روسیه در سازمان ملل هم در سخنانی در نشست شورای امنیت هدف آمریکا را برای تشکیل نشست شورای امنیت درباره ایران برهم زدن برجام و نه حمایت از مردم ایران دانست.
واسیلی نبنزیا افزود: امروز ما دوباره می‌بینیم که چگونه آمریکا از شورای امنیت سوء استفاده می‌کند.
وی ادامه داد: این دولت، نقش سازمان ملل در صلح و امنیت را نادیده می‌گیرد و همه می‌دانند که موضوع جلسه امروز خلاف موجودیت شورای امنیت است.
نماینده روسیه تصریح کرد: موضوع این است که نوعی آلرژی در مورد ایران وجود دارد که دیدن درست این کشور را مخدوش می‌کند و باعث می‌شود برخی رویاپردازی کنند.
نبنزیا تاکید کرد در عین اینکه ما از کشته شدن افراد ابراز تاسف می‌کنیم اما عقیده داریم که باید بگذارید ایران به مسائل داخلی خودش رسیدگی کند.
وی اضافه کرد ما باید به تاریخ توجه کنیم تا ببینیم که چگونه دخالت در کشورها، برداشتن رژیم‌هایی که دلخواهمان نیستند و اجبار به دموکراسی، چه نتایج درد آوری داشته است. با همین دستورالعمل‌ها به عراق حمله شد و مردم این کشور هنوز دارند به خاطر آن جنگ رنج می‌کشند. در سوریه همینطور.
نماینده روسیه در سازمان ملل متحد خاطرنشان کرد همه این زخم‌ها ناشی از مهندسی ژئوپلتیکی در مناطق دنیا ایجاد شده است.
نبنزیا یادآور شد می‌گویند که علت این تظاهرات‌ها در ایرن سرکوب مردم و دیکتاتوری رژیم است؛ همه اینها بهانه برای دخالت خارجی است. دلیل اصلی جلسه امروز این نیست که به حقوق بشر و خواسته‌های ایرانیان توجه شود بلکه هدف این جلسه ضربه زدن به برجام است.
وی افزود در شرایطی که آژانس بین‌المللی انرژی اتمی پایبندی ایران را بارها تایید کرده است، آمریکا مدام در حال محدود کردن این کشور است. ما از آمریکایی‌ها می‌پرسیم آیا شما هیچ ابزار دیگری جز تحریم دارید؟ چرا پای مذاکره نمی‌آیید؟
نماینده روسیه در سازمان ملل متحد ادامه داد: روسیه پیشنهاد داده است که برای اعتمادسازی در کشورهای حاشیه خلیج فارس اقدام شود و این اقدام همچنان روی میز باقی مانده است.
نبنزیا تصرح کرد ما دوست داریم باور کنیم که شورای امنیت دیگر چنین جلسه‌هایی نداشته باشد و به موضوعاتی بپردازد که در حقیقت موضوع فعالیت شورای امنیت است.
وی با بیان این که ما بار دیگر امروز دیدیم که چگونه آمریکا از شورای امنیت سوءاستفاده می‌کند و نقش آن را به چالش می‌کشد، گفت: آمریکا متهم به استفاده از بهانه ساختگی برای مداخله در امور داخلی ایران است. به جای تلف کردن انرژی شورای امنیت، اجازه دهید انرژی آن صرف رسیدگی به بحران افغانستان، سوریه و لیبی ‏شود.‏
در این جلسه همچنین نماینده سوئد در اظهاراتی تاکید کرد: مسائل مربوط به حقوق بشر را باید از اجرای توافق هسته‌ای برجام جدا کرد. او همچنین افزود: کشورش در تعامل با ایران همواره مسائل حقوق بشری را در کانون توجه خود قرار داده است. در نشست شورای امنیت، نماینده هلند نیز در سخنانی از ایران خواست که دسترسی مردم به اینترنت و شبکه‌های اجتماعی را که در روزهای اخیر محدود شده است را به حالت قبل بازگرداند.
نماینده هلند در سخنان خود با بیان اینکه طبق گزارشها وضعیت کنونی در ایران نسبتا آرام است، گفت: امیدواریم که ثبات بیشتری حاکم شود و ایران با ناقضان حقوق بشر برخورد کند.
دیگر عضو اروپایی غیردائم شورای امنیت یعنی لهستان نیز در سخنانی تاکید کرد: ایران می‌تواند نقش سازنده‌ای برای کمک به صلح و ثبات در منطقه بازی کند.
وی بر اهمیت احترام به آزادی بیان و رعایت حقوق بشر در ایران تاکید کرد و درخواست کرد که میان معترضان و دولت ایران گفت وگو انجام شود.
کشور گینه استوایی نماینده قاره آفریقا در شورای امنیت سازمان ملل نیز مخالفت کشورش را با طرح مسائل داخلی ایران در شورای امنیت مطرح کرد.
نماینده گینه بررسی وضعیت حقوق بشر در ایران را مربوط به صلاحیت شورای امنیت سازمان ملل ندانست و تاکید کرد که این مسئله باید در مکانیزمهایی مانند کمیته سوم که کمیته اجتماعی وحقوق بشر سازمان ملل است، بررسی شود.
در این جلسه نماینده چین نیز با انتقاد از آمریکا به خاطر مطرح کردن مسائل داخلی ایران در این جلسه خاطرنشان کرد: مسائل اصلی خاورمیانه باید در شورای امنیت مطرح شود و این شورا نباید در مسائل داخلی دیگر کشورها دخالت کند.
نماینده چین در ادامه سخنان خود به برخی از بحران‌های موجود در خاورمیانه از جمله مسئله فلسطین، مسئله سوریه اشاره کرد و بار دیگر تاکید کرد شورای امنیت جای مناسبی برای رسیدگی به مسائل داخلی یک کشور نیست.
در این جلسه همچنین نماینده کویت نیز تاکید کرد: دولتش وقایع ایران را دنبال می‌کند و از کشته شدن شهروندان و همچنین نیروهای نظامی در ایران متاسف است. کویت بر اهمیت حق حاکمیت و ثبات ایران تاکید کرد و اظهار کرد: جامعه بین الملل در پرداختن به مسائل ایران بایستی از پیامدهای فاجعه بار بهار عربی و سوریه درس بگیرد.
نماینده اتیوپی نیز در این شورا جایگاه این نهاد بین‌المللی برای بررسی تحولات داخلی در ایران را مورد سوال قرار داد.
* دکتر ظریف: برگزاری نشست شورای امنیت یک افتضاح دیگر در سیاست خارجی ترامپ بود
در همین حال وزیر امور خارجه کشورمان برگزاری نشست شورای امنیت به درخواست آمریکا درباره اعتراض‌ها در ایران را، یک افتضاح دیگر دولت ترامپ در حوزه سیاست خارجی او برشمرد.
دکتر محمدجواد ظریف در واکنش به نتایج نشست شورای امنیت سازمان ملل که به درخواست آمریکا درباره اعتراض‌ها در ایران برگزار شد، در توییتی گفت: شورای امنیت تلاش عریان آمریکا برای انحراف شورا را رد کرد.
وزیر امور خارجه کشورمان در ادامه نوشت: بیشتر اعضای این شورا بر ضرورت اجرای کامل برجام و عدم مداخله در امور داخلی دیگر کشورها تاکید کردند. یک افتضاح دیگر برای سیاست خارجی دولت ترامپ.
* نماینده ایران در سازمان ملل: آمریکا از شورای امنیت برای پیشبرد خواسته‌های خود سوء استفاده کرده است
در پایان این جلسه نوبت به غلامعلی خوشرو نماینده ایران در سازمان ملل رسید که او نیز تاکید کرد که آمریکا از شورای امنیت برای پیشبرد خواسته‌های خود سوء استفاده کرده است.
سفیر ایران در سازمان ملل با اشاره به عدم اجرای تعهدات برجامی آمریکا از سوی دولت واشنگتن اظهار کرد: اقدام آمریکا در طرح موضوع اعتراضات تعدادی از شهروندان ما در ایران به دلیل برخی شکایات مشروع آنها، که بعضا به واسطه خودداری آمریکا از انجام تعهداتش تحت برجام تشدید شده، سوءاستفاده یک عضو دائم شورا از اختیاراتش و سوءاستفاده از خود این شورا است.
وی همچنین با اعتقاد بر اینکه در دستور کار قرار دادن یک موضوع داخلی ایران توسط شورای امنیت باعث بی‌اعتباری این شورا است، اظهار کرد: اما در خصوص موضوعات واقعی، از جمله اشغال طولانی مدت سرزمین فلسطین، که عنوان دستور کار امروز شورا (وضعیت در خاورمیانه) در اصل به آن تعلق دارد، و نیز بمباران کور و بی‌هدف یمن در طول سه سال گذشته که تاکنون منجر به مرگ هزاران انسان شده و برای مردم یمن گرسنگی، بیماری و تخریب به همراه آورده است، با سرافکندگی از انجام کوچک‌ترین کاری عاجز است. فهرست این قبیل شکست‌های شورا که در تمامی موارد به رویکرد خرابکارانه هیات آمریکایی مرتبط است، بسیار طولانی است.
خوشرو همچنین با اشاره به سابقه وقوع برخی اعتراضات در کشورهایی مانند فرانسه و آمریکا و سابقه نامطلوب آنها در برخورد با معترضینشان در بخش دیگر از صحبت‌های خود به موارد متعددی از دخالت آمریکا در امور داخلی ایران اشاره کرد و افزود: گر قرار به برگزاری جلسه بود، این ایران بود که باید تقاضای برگزاری یک بحث و بررسی می‌کرد که چگونه و چرا به عناصر خارجی در حالی که از مصونیت برخوردارند اجازه تحریک و حمایت از ناآرامی‌ها و خشونت در دولت دارای حاکمیتی داده می‌شود که از بنیانگذاران سازمان ملل متحد بوده است. به عنوان مثال بیایید بحث کنیم که چرا آمریکا علی‌رغم درخواست‌های رسمی مکرر، قادر به توقف خشونت و قتل افراد بی‌گناه در کشور خود نبوده است؟ و یا چرا برخی از کشورهای اروپایی همچنان به تروریست‌هایی پناه می‌دهند که همین حالا که ما صحبت می‌کنیم به تشویق خشونت و شورش‌های مسلحانه اقدام می‌کنند؟ چرا شبکه‌های اجتماعی که استفاده از کوکتل مولوتوف را آموزش داده و حامی افرادی هستند که از سلاح برای کشتار در ایران استفاده می‌کنند، علی‌رغم وجود قرائن روشن، آزادانه در کشورهای آنها مشغول به فعالیت می‌باشند؟ این‌ها موضوعات اصلی است که باید در مورد آن‌ها بحث کرد.
* ارزیابی تحلیلگران: آبروی آمریکا در شورای امنیت رفت
بسیاری از تحلیلگران جلسه روز گذشته شورای امنیت سازمان ملل را آبروریزی دیگر برای آمریکا در این نهاد بین‌المللی دانستند چراکه بسیاری از کشورهای عضو این شورا ضمن تاکید بر اهمیت رعایت حقوق بشر در ایران و به رسمیت شناختن حق اعتراض از سوی ملت ایران با ادبیات دیپلماتیک خاص خود اعلام کردند که تحولات رخ داده در ایران یک مسئله داخلی است و جایی برای مطرح شدن در شورای امنیت سازمان ملل ندارد. آنها همچنین برخلاف خواسته‌های آمریکایی‌ها و با هوشیاری تمام بر لزوم تعهد به برجام تاکید کردند.
*بازتاب رسانه‌ای از ناکامی واشنگتن
*فرانس24:آمریکا متهم به تشکیل جلسه‌ای خارج از وظایف شورای امنیت شد
شبکه تلویزیونی فرانس24در پی نشست ناکام شورای امنیت سازمان ملل که به درخواست آمریکادرارتباط با وقایع ایران برگزارشد، گزارش داد: آمریکا متهم به برگزاری جلسه‌ای خارج از وظایف شورای امنیت سازمان ملل شد.
این شبکه افزود: ایران و روسیه دراین جلسه به انتقاد شدید از آمریکا پرداخته و آن را سوء استفاده از قدرت در تشکیل جلسه‌ای خارج از حیطه و وظایف این شورا دانستند.
فرانس24 گفت: در این نشست همچنین آمریکا متهم به تحت الشعاع قرار دادن توافق هسته‌ای 2015 با ایران شد.
این رسانه فرانسوی گزارش داد: نماینده ایران تشکیل این نشست را خارج از حیطه وظایف شورای امنیت سازمان ملل دانست که به آمریکا اجازه سوء استفاده از آن را داده است. این شبکه خبری در ادامه گفت:نماینده روسیه دراین نشست باانتقاد از آمریکا گفت که تشکیل این جلسه به منظور حمایت از حقوق بشر و یا بهبود منافع مردم ایران نبوده بلکه بیشتر برای تحت تاثیر قرار دادن "برنامه جامع اقدام مشترک" (برجام) است.
*سی ان ان: آمریکا متهم به دخالت در امور داخلی ایران و داشتن انگیزه‌های پنهانی شد
شبکه تلویزیونی "سی ان ان" هم گزارش داد:ازسوی اعضای شورای امنیت سازمان ملل که دیشب به درخواست آمریکا در باره ایران نشستی برگزار کرده بودند، واشنگتن متهم به دخالت در امور داخلی ایران و داشتن انگیزه‌های پنهانی شد.
سی ان ان با قرار دادن خبر نشست روز گذشته شورای امنیت سازمان ملل که به درخواست آمریکا در باره وقایع ایران برگزار شد، در فهرست خبرهای امروز خود گزارش داد:این نشست با اظهارات تند دیگر اعضای این شورا از جمله ایران همراه بود.
این رسانه تصویری آمریکایی افزود: درحالی که برخی از اعضای این شورا در زمینه حقوق بشر با آمریکا هم نظر بودند اما دیگر اعضا، واشنگتن را به مداخله در امور تهران و داشتن انگیزه پنهانی علیه ایران متهم کردند.
این شبکه خبری در ادامه گزارش داد: نیکی هیلی سفیر امریکا در سازمان ملل دراین جلسه گفت که جهان در 2009 منفعلانه عمل کرد درحالیکه در سال 2018 میلادی اینگونه نخواهد بود.
سی ان ان گزارش داد: نماینده ایران در این نشست، آمریکا را به شدت مورد انتقاد قرار داد و این اقدام را سوء استفاده آمریکا از قدرت در شورای امنیت دانست.
سی ان ان در ادامه گزارش داد: نماینده روسیه نیز در اعتراض به این نشست گفت که بنابر منطق آمریکا برای تشکیل این جلسه، شورای امنیت سازمان ملل نیز باید مساله "جنبش اشغال وال استریت" در سال گذشته که توسط آمریکا مورد سرکوب قرار گرفت را مورد پی گیری و بررسی قرار دهد.