روزنامه تجارت
1396/08/20

بوي جنگ در خاورميانه


گروه بين الملل:  تنش در منطقه خاورميانه با سکوت درباره وضعيت سعد حريري در عربستان باعث نگراني در لبنان و جامعه جهاني شده است. سعد حريري پس از استعفاي تلويزيوني خود ديگر در عموم ديده نشده و بسياري معتقدند وي در حبس خانگي به سرمي‌برد. دستور خروج شهروندان عرب حاشيه خليج فارس از لبنان نيز باعث نگراني درباره احتمال حمله نظامي‌عربستان به لبنان شده است. رابرت فيسک درباره استعفاي حريري در مقاله‌اي در روزنامه اينديپندنت انگليس جزئيات تازه‌اي را مطرح کرده و نوشته است، آنچه اتفاق افتاد استعفايي واقعي نبود.وي در اين مقاله مي‌نويسد، هواپيماي سعد حريري، نخست وزير مستعفي لبنان سوم نوامبر در رياض به زمين نشست اولين چيزي که حريري مشاهده کرد حضور نيروهاي پليس عربستاني بود که هواپيما را احاطه کرده بودند. آنها سپس به داخل هواپيما آمدند و تلفن همراه حريري را مصادره و محافظان شخصي‌اش را از او جدا کردند به اين ترتيب نخست وزير لبنان را ساکت کردند. فيسک مي‌نويسد، صحبت‌هايي در بيروت مطرح است مبني بر اين که از بهاء حريري، برادر بزرگتر سعد خواسته شده کرسي او را در کابينه بگيرد. فيسک گفت: تمام اعضاي خانواده سعد الحريري هم اکنون در رياض هستند.بنابراين اگر وي به بيروت بازگردد همسرش و فرزندانش را همچون گروگانهايي در رياض ترک کرده است.
نگراني سياستمداران لبناني
با ادامه بي خبري از وضعيت سعد حريري، وزير خارجه فرانسه تأکيد کرد که نخست‌وزير مستعفي لبنان در عربستان آزاد است و هيچ محدوديتي در رفت‌و آمدهاي او در اين کشور وجود ندارد. دفتر اتحاديه اروپا در بيروت با صدور بيانيه‌اي از استقرار و وحدت سياسي، حاکميت ملي، امنيت مردم و کشور لبنان حمايت کرد.رئيس جمهوري لبنان ديروز در ديدار با کاردار عربستان در کشورش گفت: نحوه استعفاي سعد حريري غيرقابل قبول بوده و ما خواهان بازگشت وي هستيم. سفير روسيه در لبنان تهديد کرد که در صورت ادامه ابهام درخصوص وضعيت استعفاي سعد حريري پرونده وي را به شوراي امنيت سازمان ملل ارجاع مي‌دهد.الکساندر زاسيپکين، سفير روسيه در در گفت‌وگو با شبکه لبناني "ال.بي.سي" تصريح کرد که موضوع بازگشت سعد حريري، نخست وزير مستعفي لبنان مربوط به حقوق حاکميتي لبنان است و بايد به اين حقوق احترام گذاشته شود. اين در حالي است که فراکسيون جريان المستقبل در پارلمان لبنان بازگشت حريري به کشور را ضرورتي براي ايجاد توازن داخلي و خارجي تلقي کرد.جبران باسيل، وزير امور خارجه لبنان نيز خواستار بازگشت حريري به لبنان شد. خبرنگار الجزيره در بيروت پيشتر به نقل از منابع رياست‌جمهوري لبنان اعلام کرده بود، مسؤولان لبناني فرض بر اين دارند که حريري در حبس خانگي و يا بازداشت موقت باشد.سفير روسيه در لبنان همچنين خاطرنشان کرد: در صورتي که درخصوص اين موضوع بدون هيچ توضيحي طفره بروند، اين پرونده براي بررسي‌هاي مشترک به شوراي امنيت سازمان ملل ارجاع داده خواهد شد.از سوي ديگر، وزارت خارجه روسيه خواستار ايجاد راه حلي براي تمامي‌پرونده‌هاي داخلي لبنان از طريق گفت‌وگوي فراگير با مشارکت تمامي‌قدرت‌هاي سياسي اين کشور شد.در بيانيه وزارت خارجه روسيه‌امده است که ميخائيل بوگدانوف، فرستاده ويژه رئيس جمهوري روسيه به خاورميانه و آفريقا و معاون وزير امور خارجه با شوقي بو نصار، سفير لبنان در مسکو ديدار کرد.طبق اين بيانيه، اين ديدار به درخواست سفير لبنان انجام گرفت.
دستور ترک شهروندانشان سعودي و حاشيه خليج فارس از لبنان 
بعد از بحرين و آمريکا، عربستان سعودي، کويت و امارات از شهروندانشان خواستند فورا لبنان را ترک کنند.به گزارش خبرگزاري رسمي‌عربستان، رياض پنجشنبه از شهروندان خود خواست "در اولين فرصت" لبنان را ترک کرده و به اين کشور سفر نکنند.امارات نيز بعد از گذشت چند روز از درخواست بحرين و آمريکا شهروندان خود را به ترک لبنان فراخواند. وزارت خارجه کويت نيز پنجشنبه شهروندانش را به ترک فوري لبنان فراخواند.اين هشدار بعد از اعلام استعفاي غيرمنتظره سعد حريري، نخست وزير مستعفي لبنان از رياض صورت گرفت. در لبنان بسياري از گروه‌ها و احزاب خواهان بازگشت آقاي حريري به کشور هستند. بسياري بر اين عقيده‌اند که استعفاي آقاي حريري تحت فشار مقامات عربستان صورت گرفته است.سعد حريري از آن زمان صحبت عمومي‌نداشته و توضيح بيشتري نداده است اما دفتر آقاي حريري گفته است که وي در حال ديدار و گفتگو با ديپلمات‌هاي خارجي در رياض است. حريري درست يک سال پيش به عنوان نخست‌وزير لبنان معرفي شد. آغاز کار او و ميشل عون به عنوان رئيس جمهور، پس از ماه‌ها بن‌بست سياسي و با توافقي ميان متحدان آقاي حريري و متحدان حزب‌الله ممکن شد.
ديدار ماکرون و وليعهد عربستان در رياض
در پي اينکه لبنان اعلام کرد از امانوئل ماکرون درخواست کرده براي بازگشت حريري به کشورش ميانجي‌گري کند، ماکرون عصر پنجشنبه در سفري غيربرنامه‌ريزي شده وارد عربستان شد و با وليعهد اين کشور ملاقات کرد. به گزارش خبرگزاري رسمي‌عربستان (واس)، امانوئل ماکرون، رئيس‌جمهوري فرانسه به محض ورود به رياض با محمد بن سلمان وليعهد عربستان ديدار کرد و به بررسي تحولات منطقه، مبارزه با تروريسم و مسائل ديگر پرداخت.در اين نشست تلاش‌هاي براي برقراري ثبات در منطقه، هماهنگي مشترک در قبال مبارزه با تروريسم، روابط استراتژيک دو کشور و راه‌هاي تداوم تقويت همکاري دو جانبه در سايه سند چشم انداز ۲۰۳۰ عربستان بررسي شد. در اين نشست عادل الجبير،‌ وزير خارجه نيز حضور داشت.ماکرون از امارات به رياض رفت در حالي که براي اين سفر برنامه‌اي نداشت. در پي مراجعت هواپيماي حريري به لبنان بدون اينکه او نيز در آن باشد مقامات لبناني گفتند، بر اين عقيده‌اند که او در رياض بازداشت باشد و از اين رو درخواست رسمي‌براي بازگشت وي به رياض خواهند داد. آنها همچنين بر ميانجي‌گري ماکرون در اين زمينه تاکيد کردند وي درباره استعفاي سعد حريري نيز گفت: من بر اهميت وحدت و ثبات لبنان تاکيد خواهم کرد. رئيس جمهور فرانسه گفت: من ارتباطات غيررسمي‌با حريري داشته‌ام اما درخواستي براي ميزباني از او در فرانسه دريافت نکرده‌ام. وي از اعمال نظر درباره بازداشت‌هاي شاهزادگان، وزيران و مقامات سعودي امتناع کرد و گفت: اين بازداشت‌ها مساله‌اي داخلي است. ماکرون چهارشنبه براي شرکت در مراسم افتتاح موزه لوور ابوظبي به‌امارات سفر کرده بود.
ادامه سرکوب شاهزادگان به اتهام اختلاس
در ادامه موج سرکوب شاهزادگان سعودي توسط محمد بن سلمان ، شاهزاده بندر بن سلطان سفير سابق سعودي در آمريکا نيز در بين بازداشت شدگان است.به گزارش ميدل ايست آي، تعداد شاهزادگان بازداشت شده در عربستان بسيار بيشتر از تعدادي است که اين کشور رسما اعلام کرده است. براساس اين گزارش بندر بن سلطان يکي از دستگير شدگاني است که خبر آن رسما از سوي عربستان اعلام نشده است. دادستان کل عربستان ضمن تأکيد بر اينکه ۲۰۸ تن براي بازجويي درباره پرونده فساد احضار شده‌اند، اعلام کرد که ميزان مبلغ اختلاس شده، به ۱۰۰ ميليارد دلار مي‌رسد. به گزارش شبکه خبري اسکاي نيوز، سعود المعجب، دادستان کل عربستان و عضو کميته عالي مبارزه با فساد گفت: تحقيقات درباره افرادي که به دادگاه احضار شده‌اند به سرعت در حال انجام است و ما اقدامات لازم را در اين زمينه اتخاذ خواهيم کرد.وي تأکيد کرد که تعداد افرادي که بازداشت شده‌اند به ۲۰۸ تن مي‌رسد که هفت تن از آن‌ها به دليل نبود اسناد و مدارک کافي آزاد شده‌اند. دادستان کل عربستان گفت: ميزان اموالي که در رابطه با فساد و اختلاس به هدر رفته مبالغ بسيار زيادي است و مبلغ احتمالي از ۳۷۵ ميليارد ريال فراتر مي‌رود.