روزنامه جمهوري اسلامي
1396/08/17

آل سعود؛ حاکمیت شکننده

بسم‌الله الرحمن الرحیم
با قتل منصور بن مقرن، فرزند شاهزاده مقرن ولیعهد سابق سعودی و مرگ مشکوک یکی از شاهزاده‌های بازداشتی، پرونده حذف مخالفین و رقبای درباری محمد بن سلمان ابعاد تازه‌ای پیدا کرده است. روزنامه صهیونیستی «یدیعوت آحارونوت» چاپ فلسطین اشغالی گزارش داد که هلی کوپتر حامل شاهزاده مقتول توسط موشک شلیک شده از یک جنگنده سعودی هدف قرار گرفته است. علاوه بر این در مورد مرگ شاهزاده بازداشتی هم گزارش‌هائی از مسمومیت داروئی به علت مصرف یک داروی خاص حکایت می‌کند. اصرار دربار سعودی برای دفن سریع اجساد شاهزادگان، حساسیت برانگیز شده است. گفته می‌شود تمامی شاهزادگان و مقامات ارشد بازداشتی در هتل «ریتزکارلتون» تحت نظر نیروهای ویژه حفاظت از ولیعهد قرار دارند ولی اطلاعات دیگری نشان می‌دهد که محل واقعی نگهداری آنها عمداً فاش نمی‌شود تا آنکه احتمال حمله نیروهای نظامی – امنیتی وفادار به شاهزادگان بازداشتی امکان حمله موثر برای نجات آنها را نداشته باشند.
یک نکته مهم در فرآیند این بازداشت‌ها وجود دارد و آن اینکه بازداشتی‌ها هر یک به تنهائی و به صورت جمعی، مشخصات مشترکی داشته‌اند که باعث بدبینی، ترس و بی‌اعتمادی سلمان و فرزندش به آنها شده و مشخصاً در طول دوره دو ساله اخیر با سلمان و فرزندش نوعی تقابل، برخورد و نارضایتی داشته‌اند. قتل دو شاهزاده در مرحله تکمیل این بازداشت‌ها نشان می‌دهد که سلمان و فرزندش در این مورد تا سر حد مرگ مخالفین هم ایستاده‌اند و برای حذف فیزیکی آنها به هر قیمت ممکن و حتی بدنامی سلمان و فرزندش حاضرند دست به هر کاری بزنند. سلمان و فرزندش اصرار دارند نه تنها در عربستان بلکه درون دربار سعودی هم فضای امنیتی و مرگباری را حاکم سازند که دیگر هیچکس به فکر تقابل با محمد بن سلمان نیفتد. اینکه سلمان و فرزندش ناگهان درصدد پاکسازی دربار و حکومت از غارتگران و دزدان بیت المال افتاده اند، از ادعاهای تمسخرآمیزی است که حتی برای متحدین آل سعود هم پذیرفتنی نیست، چرا که اگر قرار بر پاکسازی رژیم آل سعود از غارتگران و دزدان باشد، سلمان و فرزندش در صدر این فهرست قرار دارند که این روزها خود را پرچمداران مبارزه با فساد و غارتگری جا زده‌اند.
وجود صاحبان سه غول رسانه‌ای عرب یعنی ولید بن طلال، صالح کامل و ولید ابراهیم در فهرست بازداشتی‌ها نشان می‌دهد که دربار سعودی با این اقدام چند منظوره در دستگیری عناصر فاسد، به دنبال اهداف رسانه‌ای در قلمرو کشورهای عربی و اسلامی هم بوده است و اصرار دارد علاوه بر اهرم‌های سیاسی - نظامی و امنیتی، اهرم‌های رسانه‌ای را هم به طور کامل در اختیار داشته باشد. این نکته از آن جهت اهمیت دارد که دربار سعودی انزوای کنونی خود را در داخل کشور، در سطح منطقه و در مقیاس جهانی ناشی از کم کاری، ناتوانی و حتی بی‌مسئولیتی غول‌های رسانه‌ای عربستان می‌داند و با این ترفند و کنار زدن کسانی که دل در گرو سلمان و فرزندش ندارند، رسانه‌ها را بیش از پیش با خود همراه سازد هر چند دربار سعودی با در پیش گرفتن چنین سیاست‌هائی هم کاری از پیش نخواهد برد. فراموش نکنیم که یکی از شروط اصلی ریاض و معدود متحدین باقیمانده در برخورد با قطر، تعطیلی شبکه رسانه‌ای «الجزیره» بود که برای خودش ساز جدا می‌زد و به دیدگاه‌های ریاض، چندان وفادار نبود.
اینکه در این لحظات حساس و در همین ساعات اخیر چه تحولاتی در پشت درهای بسته دربار سعودی درحال قوع است، شاید نتوان به درستی گمانه زنی کرد ولی با اعلام رسمی دادستان عربستان مبنی بر اینکه بازداشت مقامات ارشد رژیم سعودی در طرح مبارزه با فساد ادامه می‌یابد، کاملاً روشن است که تحولات دیگری همچنان در راه است.
محمد بن سلمان در میدان عمل نشان داده که رفتارهای غیرقابل پیش‌بینی دارد ولی اقداماتش ثابت می‌کند که برای رسیدن به تاج و تخت پادشاهی بسیار عجله می‌کند و برای حذف رقبا و مخالفین درباری، از هیچ اقدامی پروا ندارد. وارد کردن اتهامات سنگین در مورد فساد مالی و دزدی از بیت المال به کلیدی‌ترین چهره‌های سرشناس دربار سعودی، قطعاً پیامدهای ناگواری بر اقتصاد – سیاست و حتی امنیت عربستان باقی خواهد گذاشت. ولی مهم‌تر اینست که این تسویه حساب‌های خانوادگی نشان داد عربستان برخلاف ادعای بوق‌های تبلیغاتی آل سعود که تلاش می‌کنند آن را قدرتمند و با ثبات جلوه دهند، بسیار متزلزل و شکننده است.
سایر اخبار
تجارت 52 میلیارد دلاری ایران با جهان در 7 ماهه سال 96 رهبر معظم انقلاب اسلامی در درس خارج فقه: «پیاده‌روی اربعین» نماد پرشکوه پیروان اهل‌بیت(ع) است موگرینی: کنگره می‌خواهد آمریکا را در برجام نگه دارد دکتر عراقچی: برجام باید به عنوان مشعل امید در دنیای دیپلماسی، روشن بماند خبرگزاری رسمی چین مطرح کرد؛ همکاری ایران و روسیه اقدامات ضد برجامی ترامپ را خنثی می‌کند وضعیت صفر ایران در بازاریابی گردشگری سلامت شرط وزیر بهداشت برای ساخت بیمارستان‌های ویژه گردشگران کربلای معلا میزبان میلیون‌ها زائر داخلی و خارجی در مراسم اربعین حسینی دکتر روحانی در تماس تلفنی رئیس جمهور لبنان: از هیچ کمکی در جهت تقویت ثبات و استقرار در لبنان دریغ نخواهیم کرد درجلسه شورای عالی فضای مجازی به ریاست دکتر روحانی؛ نظام ملی پیشگیری و مقابله با حوادث فضای مجازی تصویب شد در دیدار سرلشکرجعفری با رئیس ستاد ارتش پاکستان: اسلام مهم‌ترین عامل وحدت دوملت است