روزنامه ایران
1396/07/20

کیف قاپی به نام کنکور

مخاطبان به فراخوان «ایران»با موضوع  «فشار مالی کنکور بر خانواده‌ها» پاسخ دادند حسن فرامرزی - حمیرا علایی
هفته گذشته با طرح خبر قیمت 4 میلیون تومانی معلم‌های برند کنکور برای یک جلسه در کلانشهرها بویژه در تهران، چهره تجاری و شبه علمی کنکور  و متعاقب آن بار مالی و روانی  این آزمون را  بر خانواده‌ها  به عنوان سوژه  یک فراخوان با شما به اشتراک گذاشتیم  و از مخاطبان «ایران» بویژه والدینی که فرزند کنکوری دارند یا داشته‌اند، خواستیم در این باره با ما سخن بگویند. آنچه در ادامه می‌آید، دیدگاه‌های طرح شده از سوی شما مخاطبان گرامی ایران است.

این طبقه می‌داند نه پدر پولدار دارد نه رانت نه ارث بادآورده
بهناز افشار - تماس تلفنی: مدارس غیر انتفاعی حالا دیگر از حالت کمک به آموزش در شرایطی که تعداد مدارس دولتی کم بود فراتر رفته و برای خانواده‌ها یک برند و کلاس شده. در حالی که طبقات مرفه و بالای شهر سعی در ثبت نام در کلاس‌های معروف آموزشگاه‌های بنام و مدارس مشهور پولی دارند تا فرزندان‌شان در بهترین دانشگاه‌ها و رشته‌ها قبول شوند، خانواده‌های پایین و متوسط اجتماعی فرزندان‌شان را در همان مدارس معمولی و دولتی نام‌نویسی می‌کنند و اتفاقاً همین بچه‌ها در بهترین دانشگاه‌ها و رشته‌ها قبول می‌شوند و با هزینه‌های کم خانواده به آرزوهایشان می‌رسند ! چرا؟ چون این طبقه اجتماعی می‌داند نه پدر پولدار دارد نه رانت و نه ارث باد آورده پدر بزرگ. این بزرگ‌ترین انگیزه جوان برای تلاش و نجات خود از وضعیت موجود می‌شود و اتفاقاً همین جوان‌ها برای تحصیلات تکمیلی به امریکا و اروپا می‌روند، موفق می‌شوند و متأسفانه ماندگار در آن دیار. هرگز تجربه نشان نداده هزینه‌های میلیونی برای جوان بی انگیزه جواب دهد. فقط می‌ماند درآمد چند صد میلیونی هزینه‌های کنکور در جیب کلاس‌های کنکور. بیزینسی پایدار تا زمانی که کنکور به این شیوه خواهد بود.

 با این پول‌ها می‌تونید خارج درس بخونید
وفا ماندگاری - 488...0912: الان سر دانشگاهای برتر دعوا شدیدتره و پول بیشتری‌ام می‌گیرن در حالی که میشه با همین هزینه‌ها در بهترین دانشگاه‌های خارجی درس خوند.
 کلاس‌های کنکور داغ است چون نیاز دانش‌آموز در مدرسه برآورده نمی‌شود
زهرا انصاری - جهرم - ایمیل:  من که معلم هستم این هزینه‌ها برایم غیرقابل باور است. در شهری که من زندگی می‌کنم یکی از دلایل رو آوردن به کلاس‌های خصوصی، برآورده نشدن نیاز آموزشی دانش‌آموزان در مدرسه است. تبعیض امکانات آموزشی در شهرها و مناطق مختلف کشور داریم. به فرض، یک دانش‌آموز در یک شهرستان کوچک معلم دروس پایه‌اش، معلم‌هایی با رشته‌های غیرمرتبط است، پس تفاوت سطح آموزشی فاحشی با یک دانش‌آموزی که در کلانشهر زندگی می‌کند، دارد. دیده‌ام که برخی والدین چه از طبقه مرفه و چه غیر آن به هر دری می‌زنند و بابت کلاس‌های کنکور فرزندان‌شان هزینه‌های کلانی متقبل می‌شوند به این امید که آنها سرنوشتی بهتر از خودشان داشته باشند و البته در بسیاری مواقع این هزینه‌ها به ثمر نمی‌نشیند. اندیشه رسیدن به برخی رشته‌های خاص دانشگاهی بدون در نظر گرفتن استعداد دانش‌آموز نیز یکی از علل روی آوردن خانواده‌ها به کلاس‌های کنکور است. تلویزیون ملی نیز مبلّغ بسیار خوبی برای انواع گزینه‌های کنکوری است!  و مشوق خانواده‌ها برای پول خرج کردن بیشتر.
 18 ساله معلمم هنوز 4 میلیون را یکجا ندیده‌ام
دکتر عنبرستانی - کانال تلگرام ایران: خوب دکان و دستگاهی باز کردن! من 18 ساله معلمم هنوز 4 میلیون پول یه جا ندیدم.
 مشاور تحصیلی ما با ماشین 700میلیونی میاد مدرسه
نسیم محجوب - تماس تلفنی: مدرسه ما تمام معلم‌هاش کسانی هستند که در تلویزیون شناخته شده هستن ولی واقعاً من دارم از نزدیک با این معلم‌ها کار می‌کنم هیچ کدوم چیزی که تو تلویزیون نشون میدن، نیستن. مشاورمون که جوان هم هست، با یک ماشین 700 میلیونی میاد تو مدرسه رسماً سر کلاس به همه‌مون فحش میده و میگه شما یه مشت بچه پولدار هستید که درس بخونید و نخونید هیچی نمی‌شین. خودش می‌گفت من هیچی نداشتم اما الان همه چی دارم چون مشهور شده و خانواده‌ها فکر می‌کنن معجزه می‌کنه. ما فقط با توجه به این شوآف‌ها و نمایش‌های تبلیغاتی جیب این آدم‌ها رو پر می‌کنیم؛ موضوعی که هیچ کدوم از دوستام و حتی خانواده‌هامون متوجه نیستن.
 به خاطر منافع جیب‌تان تمرکز دانش‌آموزان را به هم نریزید
عظیم رفسنجانی - 663...0913: از همه مشاوران و معلمان و مبلغان گرامی خواهش می‌کنم به خاطر منافع جیب‌شون، تمرکز دانش‌آموزان روبه هم نریزید.
 حق‌السکوت یک مؤسسه کنکور به یک رتبه برتر کنکور
محمدجواد قاضیانی- تماس تلفنی: کنکور بدترین و آزاردهنده‌ترین آزمونی است که یک سیستم آموزشی می‌تونه داشته باشه، بهترین روزای زندگیتم نابود می‌کنه، حالا بخوای این بهترین روزا رو با هزینه میلیونی برای یه مشت.... تحصیلی هم هدر بدی، دیگه خیلی ستمه. به نظر من آدم باید خودش بخونه. رفیق خودم قسم می‌خورد می‌گفت برای ارشد هیچ مؤسسه‌ای نرفتم اما چون رتبه یک شدم، یکی از مؤسسه‌ها تو تلویزیون اسمشو گفته که از مؤسسه اونا استفاده کرده، اونم رفته شکایت یه سکه بهش دادن سر و ته قضیه رو هم آوردن.
 اینجا در پاوه بار همه چی رو دوش خودته
5480...0918: من در پاوه زندگی می‌کنم. اینجایی که ما هستیم صد درصد فقط خودتی، بار همه چی رو دوش خودته، فقط باید خودت بخونی. یکی از دوستامون پارسال پاشد اومد تهران که بره تو این مؤسسه‌های تبلیغاتی تلویزیون، اما دست از پا درازتر برگشت. می‌گفت معلم‌ها جزوه دادن گفتن همه باید این جزوه رو تهیه کنن چندتا هم کتاب معرفی کردن گفتن اینا رو بخونید اما هیچ درس و تکنیکی یادنمیدن.
 ایران پر از دانشگاه شد اما تب کنکور نخوابید
مونا سیروستانی - 562...0919: من پنج سال پیش کنکور دادم هنوز به اسمش حساسیت دارم. تلویزیون رو که روشن می‌کنی، همه‌اش تبلیغات این دی‌وی‌دی و اون کلاس، همه‌اش پر شده از توهم کاذب تب کنکور، اونم الان که قبولی راحته واقعاً راحته اما انگار بازار مالی‌اش هنوز داغ و با این تبلیغات داغ‌تر هم می‌شه.
 عملاً خودت باید درس بخوانی
سمیرا - 035...0938: مدارس دولتی واقعاً سطح کیفی آموزش خوبی نداره و مجبوری برای قبولی در کنکور در یکی از مؤسسات خوب ثبت نام کنی اما همین مؤسسات هم بیشتر بار رو روی دوش شاگرد می‌اندازن و عملاً این خودت هستی که باید درست درس بخونی، متأسفانه هیچ نظارتی نه به صدا و سیما و این تبلیغات استرس‌زا می‌شه نه مدارس دولتی نه مؤسسات.
 دوستان من بدون کلاس کنکور، رشته‌های خوب اصفهان قبول شدند
شهین رفعت‌زاده- اصفهان - کانال تلگرام ایران:  من پارسال کنکور دادم و لوح فشرده‌های اکثر مؤسسات خوب کشور رو گرفتم با 200 کتاب و جزوه نمی‌گم ازشون استفاده نکردم اما واقعاً این همه لازم نیست. کتاب درسی و درسنامه‌های خوب می‌تونه خیلی کمک کنه. البته بعضی از بچه‌ها به کلاس فوق‌العاده هم نیاز دارند اما باید همه چیز با برنامه‌ریزی باشه تمام دوستای من که رشته‌های خوب اصفهان قبول شدن، کلاس زیاد نرفتن و بیشتر خودشون خوندن و از معلم‌های خودمون رفع اشکال می‌کردن.
 ژن‌های خوب اینجا هم مقصرند
آرش پاکنژاد – کانال تلگرام ایران: تقصیر یه مشت ژن خوب و از ما بهتران است که این آدم‌ها رو بزرگ می‌کنن وگرنه کل کنکور انقدر نمی‌ارزه که بخوای برای یک معلم انقدر هزینه کنی.
 تنوع کتاب‌های کنکور،  سردرگمی و ترس دانش‌آموزان
336...0917: از هزینه‌های کلاس کنکور بیشتر، هزینه‌ای است که بابت مشاوران کنکور و انتخاب کنندگان رشته برای دانش‌آموزان است، یک پدیده حیرت‌آور. انواع کتاب‌های موجود در بازار آن هم با قیمت‌های گزاف باعث سردرگمی و ترس دانش‌آموزان شده و هر کدام به آموزشگاهی پناه می‌برند. البته آموزشگاه‌هایی که زیر نظر آموزش و پرورش هستند در مناطق کوچک، تحت نظارت هستند و شهریه مصوب از دانش‌آموزان اخذ می‌شود، اما نمی‌دانم برای کلاس‌های کنکور چه ساز و کاری و از طرف چه نهادی باید اندیشیده شود.
 به جای کنکور به حجم بالای کتاب‌های دبستان نگاه کنید
518...0914: کنکور پس از گذشت سال‌ها همچنان ابهت خود را به مثابه یک سد حفظ کرده و تغییر ماهیت نداده است؛ تنها چیزی که تغییر کرده، ولع بیشتر خانواده‌ها به خوراندن خوراک کنکور به زور به فرزندان‌شان است و چشم و هم‌چشمی‌های بیشتری که رایج‌تر شده. شما تنها راجع به کنکور بحث کردید که به نظر من بررسی علل روی آوردن خانواده‌ها به این هزینه‌های گزاف نوشدارو پس از مرگ سهراب است. به کلاس‌های پایین‌تر و سونامی که در راه است، توجه نداشته‌اید، حجم زیاد کتاب های درسی از دوره دبستان، عدم اشتیاق فرزندان به یادگیری را به بار آورده و از کلاس اول ابتدایی مجبورند کمبودهایشان را با کلاس‌های تقویتی گزاف پر کنند یا انواع کلاس‌های آموزشی تحت عناوین رنگارنگ.
 این هزینه‌ها هیچ توجیه اقتصادی ندارد
فریبا  بختیاری -  تهران – تماس تلفنی: در جواب این مطلب که درباره هزینه‌های کنکور هست، همین ما را بس که چرا باید والدین میلیونها تومان خرج کنند که فرزندشان در دانشگاه رایگان درس بخواند!!!؟؟ با توجه به اینکه کیفیت آموزش در اغلب دانشگاه‌های سراسری تفاوت فاحشی با سایر دانشگاه‌ها اعم از آزاد، غیر انتفاعی و ... ندارد واقعاً این همه هزینه صرفاً برای درس خواندن در دانشگاه سراسری توجیه منطقی ندارد.حالا اگر از جنبه اقتصادی بخواهیم در نظر بگیریم؛ فرض کنیم که هزینه برای آموزش به نوعی یکجور سرمایه گذاری است که بعد از پایان تحصیلات بازگشت سرمایه و سود به دانش‌آموز برمی‌گردد، با یک حساب سر انگشتی متوجه می‌شویم که توجیه اقتصادی هم ندارد! یعنی از بدو ورود به مدرسه تا قبل کنکور هزینه‌های سرسام‌آور مدارس غیر انتفاعی، بعد هزینه‌های کلاس‌های کنکور و آخرش تازه ممکن است دانش‌آموز در نهایت باز دانشگاه شهریه دار پذیرش شود. حالا بعد از فارغ التحصیلی پایه حقوق یک کارمند لیسانسه را در برابر این همه هزینه که مستقیم انجام شده به علاوه هزینه فرصت از دست رفته که به جای کار صرف تحصیل شده قرار بدهید هیچ توجیه اقتصادی نمی‌بینید.
 به عنوان یک معلم می‌گویم از کنکور غول می‌سازند تا جیب‌ها را خالی کنند
زهرا عسگریان - دبیر دبیرستان‌های اصفهان - کانال تلگرام ایران: کلاس‌های کنکور و هزینه‌های سرسام آور آن هیچ مشکلی از دانش‌آموزان برطرف نمی‌کند و متأسفانه عده ای سودجو از این آزمون غول درست می‌کنند و عدم مدیریت صحیح برای ورود به دانشگاه هم مزید علت می‌شود تا زمینه سودجویی‌ها فراهم تر شود، در حالی که مطالب تماماً از کتاب‌های درسی طرح شده و دانش‌آموز با درک عمیق از آنها می‌تواند به موفقیت دست یابد. با تجربه‌ای که تاکنون کسب کرده‌ام، می‌توانم روی تمامی این کلاس‌ها خط بطلان بکشم. اکثر نفرات برگزیده کنکور نه کلاسی رفته‌اند و نه کتاب‌های گوناگون خواندند فقط کتابهای درسی خودشان را به طور کامل خوانده‌اند و موفق شده‌اند.
 کنکور، خانه ایرانی‌ها را بی روح و زندگی را تعطیل می‌کند
پروین شهبازی - ایمیل: یادآوری این ماراتن،  استرس آن سال‌های کنکور را باز می‌گرداند.  چه روزهایی از عمر ما که با این استرس سپری شد. کنکور زندگی ما را تحت الشعاع قرار می‌دهد و استرس کنکور بیش از آنکه بر فرزند سایه بیفکند والدین را آزرده می‌سازد، خانه شما را بی روح می‌کند، رفت و آمد،‌ سفر،‌ دید و بازدید همه تعطیل می‌شود و اگر پای معلم خصوصی به خانه شما باز شود که فشار مالی نیز پنجه بر گلوی اقتصاد خانواده می‌گذارد. چه بسا خانواده‌هایی که بر این باورند که برای پیروزی در این رقابت باید هزینه کرد،  هزینه‌های بی حساب و کتاب که عمدتاً تأثیر چندانی در این پیروزی نخواهد داشت. من بر این باورم که تمام هزینه‌های تحصیل و معلم خصوصی اگر برای فرزند ما و آینده شغلی او سرمایه گذاری شود بسیار نتیجه بخش‌تر است.
 مافیای کنکور اجازه حذف این آزمون را نمی‌دهد
محسن میراب - کانال تلگرام  ایران: میلیاردرهایی مثل بیل گیتس، استیو جابز، مارک زاکربرگ، هنری فورد، ادیسون و ... هیچ کدام دانشگاه نرفتند و مدرک دانشگاهی نداشتند! کنکور فقط سد بزرگ جلوی استعدادهاست، هر سال نظریه حذف کنکور مطرح میشه اما هر سال هم مافیای بزرگ کنکور که از کلاس و کتاب و ... پول به جیب می‌زنه نمیزاره.
 با کلی هزینه قبول نشدم چون می‌خواستم آرایشگر شوم
نام محفوظ - تماس تلفنی: من امسال کنکور دادم، مدرسه‌ام غیرانتفاعی منطقه دو تهران بود. برای زمین شناسی و فیزیک و ریاضی هم معلم گرفتم ساعتی 500 تومن چون استادام از دانشجوهای همین رشته‌ها بودن که مدرسه معرفی کرد. کلاس تست هم می‌رفتم می‌خواستم بهشتی قبول شم هر شاخه‌ای از زیست شناسی اما هیچ جای دولتی قبول نشدم همه اینا با نظر مامانم بود در حالی که من خودم اصلاً دوست نداشتم درس بخونم. من میخوام آرایشگر بشم، استعدادشم دارم اما تحصیل و پول برای ما اولویت است با این همه هزینه فقط شرمنده بابام هستم چون اون مخالف این همه هزینه برای دانشگاه بود اونم الان که بازم باید هزینه کنه برای دانشگاه آزاد.
 بنگاه‌های اقتصادی بزرگ، دانش‌آموزان را طعمه می‌کنند
پدرام اسماعیلی - 712...0915: روش‌های آموزش و پرورش مان اشکالات اساسی دارد، مثل همین کلاس‌های کنکور سراسری که بنگاه‌های اقتصادی بزرگ آن را اداره می‌کنند و دانش‌آموزان را طعمه چرخش‌های مالی میلیاردی خود می‌کنند. ای کاش مسئولان فکری به حال این سیستم رانتی آموزش و پرورش بکنند و فرهنگ خانواده‌ها انقدر بالا بره که بدانند اینها فقط برای خالی کردن جیب مردم به وجود آمده اند و کارکرد دیگری ندارند.
 مشاور ما می‌گه کلاس کنکور برای پشت کنکوری‌هاست
 ایمان - کانال تلگرام ایران: درسنامه خوب و کتاب کمک آموزشی و تست از همه بهتره، هم مطمئن است، هم هزینه‌اش کمه، اول کتابا رو بخونی بعدم تست بزنی. واقعاً کنکور انقدر نیاز به هزینه نداره. مشاور ما میگه کلاس و معلم برای پشت کنکوری‌هاس وگرنه کسی که مدرسه میره دیگه کلاس نمیخاد.
خیلی از معلم‌ها سر کلاس کم کاری می‌کنن
661...0935: واقعاً خیلی از معلم‌ها سر کلاس کم کاری می‌کنن و می‌گن باید کلاس فوق‌العاده بگیرید.  هیچ کس هم نیست بگه خب من که ندارم چیکار کنم اگر می‌خواستم هزینه کلاس کنم، می‌رفتم مدرسه غیردولتی. حالا این همه پولو می‌گیرن فکر می‌کنن حلاله،  بعدشم هی مردم می‌گن معلمان زحمتکش.
شهروندان خبرنگار از معجزه دهه 60 تا شعبده بازی دهه 90
افسانه محمودی،  مخاطب «ایران» از خطه گیلان پاسخ سؤال «ایران» را با خاطره‌ای از دهه 60 یعنی روزگاری که خود یک دانش‌آموز کنکوری بوده، پیوند زده و هنرمندانه تفاوت‌های آن روزها و این روزها را کنار هم قرار داده است، با این که حجم این نوشته از حجم پیام‌های معمول خوانندگان ما بیشتر بود اما آن قدر این پیام جانمایه زیبا، مستند و تأثیرگذاری داشت که حیف‌مان آمد به همان صورت به مخاطبان مان عرضه نکنیم.
راستش این سؤال برای من جنبه کاملاً شخصی هم داره که برمی‌گرده به تجربه حدود 30 سال پیش و نوستالژیک خودم. من در  کنکور سراسری سال 67، رشته ریاضی رتبه دو رقمی آوردم. راستش تا سال سوم دبیرستان، دانش‌آموز خیلی معمولی و تقریباً شیطون بودم، سال سوم دبیرستان، فقط و فقط تحت تأثیر یه معلم فیزیک فوق‌العاده‌ای که داشتیم و بشدت به من لطف داشت، در واقع تو رودربایستی شروع به درس خواندن کردم. این معلم که الان به رحمت خدا رفته، در آن زمان کلاس‌های کنکور برگزار می‌کرد و در کلاس‌های خصوصی‌اش بیش از 17 تا 18 نفر دور یک میز می‌نشستند، چون تعداد دخترهای رشته ریاضی کم بود، من با تجربی‌ها می‌رفتم. وقتی سؤالی مطرح می‌کرد اول به من می‌گفت تو جواب نده، بگذار بقیه فکر کنن!!! خیلی از این مواقع من اصلاً جوابی نداشتم و خلاصه چنان شرمنده می‌شدم که حسابی درس می‌خواندم که وقتی بهم اجازه می‌دهند جواب را بگویم، چیزی در چنته داشته باشم. کلاس‌های این دبیر برای من فوق‌العاده بود. خدابیامرز اصلاً هم پولکی نبود. وقتی من سر جلسه کنکور بودم، احساس می‌کردم طراح سؤال خود آقای اردشیری بوده! یعنی تمام نکات و ریزه کاری‌ها را گفته بود. آن سال رتبه فیزیک من یک شد، بعد از فوتش که سر کلاس درس خصوصی هم سکته کرد، خیلی‌ها اعتراف می‌کردند که همان مبلغ ناچیز را هم پرداخت نمی‌کردند و به ایشان پاکت خالی!! می‌دادند ولی این معلم شریف و آزاده  اصلاً به روی خودش نمی‌آورد. تصور کنید که این آدم آنقدر دلش بزرگ بود و مناعت طبع داشت که به همه دانش‌آموزانش محبت خالص می‌کرد وهر کسی در ذهن خودش، فکر می‌کرد که رابطه ویژه  با این معلم دارد. فقط بعد از فوتش و وقتی هر کسی تجربه شخصی خودش را تعریف می‌کرد، فهمیدیم که هیچ کدام از ما، دانش‌آموز ویژه آقای اردشیری نبودیم و او با همه به همین خوبی رفتار کرده است.  خوشبختانه شاگردانش  قدردانش هستند و  حدود پنج سال پیش هم از سردیس آقای ولی‌الله اردشیری در رشت رونمایی شده است.
حالا با این پیش زمینه و اعتقاد عمیقی که به تأثیر معلم خوب داشتم، سعی کردم برای پسرم کیارش هم که پارسال کنکور داشت، حتماً معلم بگیرم.  یک معلم زیست شناسی مطرح در رشت که من دوست داشتم کیارش را پیشش بفرستم  از هر دانش‌آموزی سه میلیون در ماه می‌گرفت و کلاس‌هایش را از  11شب تا یک بامداد تشکیل می‌داد.  فکرش را بکنید  دانش‌آموزی که باید صبح زود برود مدرسه، تا ساعت یک شب سر کلاس کنکور باشد. البته این معلم کلاس‌هایی در زمان‌های بهتر هم داشت که گرانتر بودند!!! یک جلسه کیارش رفت و گفت نمی خواهد برود کلاس چون این معلم خیلی بد اخلاق است و به بچه‌ها توهین می‌کند و هرکسی جواب درست ندهد، در کلاس مسخره می‌شود. حرف‌هایی که کیارش می‌زد، باورش برایم سخت بود، فکر کردم نکند کیارش برای فرار از درس خواندن این حرف‌ها را می‌زند. رفتم و با این آقای معلم صحبت کردم. خیلی راحت گفت توهین و مسخره کردن بچه‌های ضعیف روش حرفه‌ای اوست و خیلی خوب هم جواب می‌دهد.
من از کلاس‌هایی که کیارش را  فرستادم، اصلاً راضی نبودم و واقعاً فقط پول هدر دادن بود! البته خیلی سخت است که در چنین جوی،  بچه‌ها را کلاس نفرستاد. آدم فکر می‌کند که نکند به خاطر صرف نکردن این هزینه،  روی آینده بچه‌ات تأثیر بدی بگذاری.