با مخالفت مجدد پارلمان با توافق خروج از اتحادیه اروپا، دولت انگلیس وارد بزرگترین چالش خود پس از جنگ جهانی دوم شد

لندن در بن بست بریگزیت
محمدرضا ستاری
در حالی که « ترزا می» نخست‏وزیر بریتانیا روز دوشنبه با اتحادیه اروپا توافقی بر سر آخرین تغییرات حقوقی بریگزیت حاصل کرده و در مورد مشکل مرزهای ایرلند گفت‏وگو کرده بود، شامگاه سه‏شنبه پارلمان انگلستان برای دومین‏بار این توافق دقیقه نودی را رد کرده و به اصلاح آن رای منفی دادند.
در همین راستا، بحران سیاسی دولت لندن به شکل بی‌سابقه‌ای تشدید شده و بسیاری از کارشناسان معتقدند که دولت بریتانیا در هیچ زمانی پس از جنگ جهانی دوم، این چنین درگیر چالش نشده است. طی رای‌گیری صورت‏گرفته در شامگاه سه‏شنبه، 391 نماینده مجلس عوام به توافق پیشنهادی نخست‏وزیر رای منفی دادند و این در حالی بود که تنها 242 نماینده این توافق را موردتائید قرار دادند.
در چنین شرایطی به گفته ناظران، مجلس عوام قرار است مجدد در مورد خروج سخت یا همان خروج بدون توافق با اتحادیه اروپا رای‌گیری کند و عملاً با کناررفتن دولت از تصمیم‌گیری در مورد بریگزیت، تمامی سه گزینه محتمل برای خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا بر عهده پارلمان قرار خواهد گرفت. این سه گزینه خروج بدون توافق، تمدید مهلت برای مذاکرات مجدد با اروپا و نیز به همه‌پرسی مجدد در مورد بریگزیت خواهد بود؛ امری که به گفته جرمی کوربین رهبر حزب کارگر با توجه به دومین شکست نخست‏وزیر در پارلمان و نابودشدن طرح وی برای خروج از اتحادیه اروپا، بار دیگر نیاز به یک انتخابات عمومی دارد.
حزب کارگر انگلستان در ساختار سازمانی خود از ابتدا موافق خروج از اتحادیه اروپا بود، چرا که این اتحادیه را نهادی سرمایه‌داری قلمداد می‌کند، اما با وجود بحران سیاسی در لندن و نیز کشمکش‌هایی که بر سر بریگزیت ایجاد شده، اکنون یک شکاف گسترده در این حزب به واسطه این امر ایجاد شده، به‏طوری‏که برخی از اعضای حزب کارگر به واسطه رویکرد جرمی کوربین در مورد بریگزیت استعفا داده‌اند.
از سوی دیگر در حالی بحث از همه‌پرسی مجدد در انگلستان مطرح است که در این رابطه دو دیدگاه متضاد میان سیاستمداران این کشور وجود دارد. برخی معتقدند که اگر قرار باشد در هر چالشی بار دیگر به آرای عمومی بازگشت، دیگر قدرت و ضمانت اجرایی برای نهادهای تصمیم‌گیرنده باقی نمی‌ماند و در مقابل بعضی دیگر تاکید می‌کنند مسئله منافع عمومی امری است که باید در هر لحظه و زمان ممکن با آرای اکثریت مردم مشخص و پیگیری شود.
توپ اروپا در زمین لندن
یکی از مهم‏ترین دلایل مخالفت نمایندگان پارلمان در رای‌گیری نخست برای توافق پیشنهادی نخست‏وزیر موضوع مرزهای ایرلند بود، اما ناکامی دوم دولت در حالی رقم خورده که « ترزا می» یک روز قبل از رای‌گیری پارلمان خبر از توافقی جدید در این خصوص با اروپا داده بود. در همین حال و در شرایطی که تنها 16 روز به مهلت مقرر برای خروج انگلیس از اتحادیه اروپا باقی مانده است، به گفته تحلیل‌گران احتمال دارد که پارلمان نظرش به تمدید مهلت خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا باشد. البته این مسئله اکنون با اما و اگرهایی همراه است، چرا که در صورت رای پارلمان برای به تعویق انداختن بریگزیت، باید موضع اروپا در این مورد اعلام شود.
هرچند آلمان و فرانسه خواستار همکاری با لندن در این خصوص هستند، اما کلیت اتحادیه معتقد است که برای به تعویق افتادن بریگزیت باید شروطی مشخص شود. اتحادیه اروپا تمایل چندانی برای بازگشت مجدد انگلیس ندارد، زیرا مقامات آن تاکید کرده‌اند که پس از چند سال مذاکرات و صرف هزینه، امکان بازگشت به عقب وجود ندارد. بنا بر گزارش خبرگزاری دویچه‌وله آلمان، اتحادیه اروپا رسما خواسته است که بریتانیا برای تمدید مهلت خروج، برنامه‌ای مشخص ارائه کند و این در حالیست که تنها سه ماه به آغاز کار پارلمان جدید اروپا باقی مانده است. افزون بر آن بریتانیا باید بگوید که برای حل چالش برگزیت ظرف این سه ماه چه برنامه‌ای دارد. آیا انتخابات تجدید خواهد شد؟ آیا همه‌پرسی جدیدی درباره خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا برگزار می‌شود؟ یا چه برنامه‌ای برای حل معضل اصلی برگزیت، یعنی موضوع مرزی بین ایرلند شمالی و جمهوری ایرلند در دستور کار پارلمان بریتانیا قرار خواهد داشت.
دورنمای تاریک بریگزیت
با این حال اروپایی‌ها معتقدند که تاکنون تمامی شرایط لازم را برای رسیدن به یک توافق جامع با لندن فراهم کرده و با توجه به شکست‌ دوباره «ترزا می» در پارلمان، خطر خروج بدون توافق بریتانیا از اتحادیه اروپا افزایش پیدا کرده است.
به همین دلیل است که مقامات اتحادیه اکنون توپ را در زمین لندن انداخته‌اند و به نظر می‌رسد با توجه به شکاف عمیقی که در این خصوص میان مقامات انگلیسی ظاهر شده، بهترین حالت برای دولت تن‏دادن به تعویق مهلت بریگزیت است. هرچند ممکن است پارلمان به بریگزیت بدون توافق رای دهد که در این صورت دامنه‌های چالش به‏وجودآمده ممکن است علاوه بر دورنمای تاریک همکاری‌های آتی میان بریتانیا و اتحادیه اروپا، باعث سقوط زودهنگام دولت «ترزا می» نیز شود.
سایر اخبار این روزنامه
خرید بلیط