۲۴ گونه دارویی تولید شده در دهکده سلامت رونمایی شد

مراسم رونمایی از ۲۴ گونه گیاه دارویی تولید شده در دهکده سلامت مرکز آموزشی شهید جانبزرگی سپاه حضرت سیدالشهدا با حضور سردار غیب پرور، رئیس سازمان بسیج مستضعفین و سردار شاهچراغی، فرمانده سپاه حضرت سیدالشهدای استان تهران برگزار شد.
بررسی‌های علمی در ایران نشان می‌دهد که حدود ۸ هزار گونه گیاهی در کشور شناسایی شده است که از این تعداد بیش از ۲ هزار و ۴۰۰ گونه دارای خواص دارویی، عطری، ادویه‌ای، آرایشی و بهداشتی هستند، لذا ظرفیت و توانایی منحصر‌به‌فردی در کشور وجود دارد که می‌توان از آن به خوبی بهره برد و با برنامه‌ریزی علمی علاوه برحفظ، احیا، توسعه و اصلاح آنان به بهره‌برداری اصولی و پایدار از این منابع پرداخت.
توجه کافی به تولید، پرورش و بهره‌برداری از گیاهان دارویی در کشور موجب شده گونه‌های مختلف گیاهان دارویی ایران به‌رغم دارا بودن کیفیت بسیار خوب و بعضاً منحصر‌به‌فرد نتوانند به بازار‌های جهانی راه یافته و راه را برای افزایش سطح تولید داخلی هموار کنند. بدیهی است با اجرای طرح‌های تولید، پرورش، فرآوری و بسته‌بندی بهداشتی گیاهان دارویی می‌توانیم به اهداف کلان سیاست‌های اقتصاد مقاومتی دست یابیم و استفاده از گیاهان دارویی را جایگزین دارو‌های شیمیایی کنیم. به گفته کارشناسان کشاورزی، ما در صنعت کشاورزی پیشرفت نخواهیم داشت، مگر اینکه زمینه نوآوری را در این صنعت ایجاد کنیم. با توجه به اقلیم خشک، کم‌آبی و بیابانی بودن بیش از ۷۰ درصد کشور، بهتر است به جای کشت محصولات پرآب مانند یونجه، ذرت، جو و... گیاهان دارویی بکاریم. هر هکتار کشت گیاهی مانند گل گاو زبان، برای حداقل ۱۵۰ تا ۳۰۰ نفر اشتغال ایجاد می‌کند و از سوی دیگر ۱۶۰ میلیون تومان در هر هکتار درآمدزایی خواهد داشت، اما این در حالیست که برای کشت ذرت چنان رقم بالایی در ایجاد شغل و درآمدزایی نداریم و ذرت آب زیادی برای کشت نیاز دارد. باید به این موضوع توجه ویژه داشت و در زمینه تولید دارو‌های گیاهی جزو کشور‌های پیشتاز بود؛ چراکه قدمت دارو‌های گیاهی و تنوع آن‌ها در کشور زیاد است. ما در کشور دانش تولید دارو‌های گیاهی را داریم و با توجه به اینکه مشکل اشتغال به روستا‌های ایران رخنه کرده است، باید بتوانیم با کشت گیاهان دارویی کم آب، در صدد رفع مشکل کم‌آبی و اشتغال روستاییان بر‌آییم. باید توجه داشت که کشت محصولات پرآب مقدار زیادی از ذخایر آبی ما را نابود می‌کند. از سوی دیگر می‌توان چنین پنداشت که واردات محصولاتی همچون گندم، ذرت، یونجه و... به کشور امکانپذیر است، ولی آب را نمی‌توان جزو اقلام وارداتی دانست. وقتی که روستای دور‌افتاده‌ای به جای ۱۰ اینچ آب یک اینچ آب دارد، مقرون به صرفه نیست که گیاهان پر آب در آن روستا کشت شود. از‌این‌رو کشت‌های ارزانقیمت به نفع ماست. با کاشت یک هکتار جو، درآمد یک روستایی برابر با ۴میلیون تومان می‌شود، ولی زمانی که یک هکتار آویشن کاشته شود، این درآمد برابر با ۴۰ تا ۸۰ میلیون تومان است. می‌توان گفت: در این صورت اشتغالزایی برای ۲۵ تا ۱۵۰ نفر به وجود می‌آید. با توجه به سود بالا و میزان اشتغال کشت گیاهان دارویی، اواسط اسفندماه طرحی با عنوان ایجاد سلامت با گیاهان دارویی از سوی بسیج مهندسین کشاورزی استان تهران به سازمان بسیج استان پیشنهاد شد و در نهایت این سازمان با اجرای طرح پرورش ۲۴گونه گیاهان دارویی با همکاری سازمان بسیج سازندگی و سپاه استان تهران موافقت کرد. اکنون پس از ۵ /۴ ماه این پروژه در مرحله آزمایشی به بار نشسته و نتایج بسیار مناسبی به همراه داشته است. مسئول سازمان بسیج مهندسین کشاورزی و منابع طبیعی سپاه حضرت سیدالشهدای استان تهران به عنوان مجری این طرح در گفت‌وگو با «جوان» جزئیات اجرای این طرح را تشریح کرد و گفت: کشت و توسعه ۲۴گونه گیاه دارویی که خواص خوبی دارند؛ شامل آویشن، آلوورا، مریم گلی، بادرنجبویه، گل گاوزبان، رزماری، ریحان، بابونه، به لیمو و... در زمینی به وسعت ۴۵۰۰ متر در دهکده سلامت شهید جانبزرگی سپاه سیدالشهدا در چهار دسته‌بندی (تیمار) به صورت آزمایشی از اسفند‌ماه سال گذشته آغاز شد. علی رعیت خاکی افزود: فاز اول طرح به سه مرحله تقسیم‌بندی شد. بستر‌سازی، مهیا کردن زمین و عملیات قبل از کشت، کاشت گیاهان از طریق بذر، قلمه، پیاز و...، عملیات داشت از قبیل: کود‌دهی، مراقبت، آبیاری و ثبت مشاهدات و گزارشات، برداشت اصولی گیاهان و استخراج مواد مؤثره از قبیل: اسانس، عصاره و.
وی گفت: در دسته نخست هیچ کودی به گیاهان داده نشد، دسته دوم کود‌شیمیایی، دسته سوم کود دامی و دسته چهارم با کود ارگانیک پرورش یافت. گیاهانی که با کود ارگانیک پرورش یافتند، سازگاری خوبی داشته و از نظر کیفیت و حجم عملکرد دو تا سه برابر گروه‌های دیگر رشد کردند و چین سوم و چهارم تا هفته‌های قبل برداشت شد.
هزینه ۱۵ میلیونی پروژه در فاز یک
خاکی با تشکر از همکاری فرمانده سپاه استان و جانشین ایشان گفت: در مدت چهار ماه گذشته همکاری خوبی بین بسیج مهندسین و سپاه استان صورت گرفت و فاز نخست طرح با موفقیت به پایان رسید و ۲۴گونه گیاه روز سه‌شنبه با حضور سردار غیب‌پرور، رئیس سازمان بسیج مستضعفین و سردار شاهچراغی، فرمانده سپاه حضرت سیدالشهدای استان تهران برگزار شد. وی افزود: سازمان بسیج سازندگی کشور نیز اعلام آمادگی کرده است تا در کشت وسیع این‌گونه‌های گیاهی در بخش اسانس گیری، عصاره‌گیری و به ویژه صادرات ما را همراهی کند.
خاکی تصریح کرد: با توجه به آزمایشی بودن طرح و خرید چندین نوع کود برای رسیدن به نتیجه مناسب، حدود ۱۵ میلیون تومان هزینه در برداشت که با اجرای طرح در وسعت بزرگ‌تر، قطعاً هزینه‌ها کاهش خواهد یافت. وی افزود: تمام مراحل کشت (صفرتا صد) هر ۱۵روز یکبار ثبت شده است و در یک کشت تحقیقاتی برداشت این حجم گیاه دارویی دور از انتظار بود.
وی با اشاره به اقلیم منطقه گفت: مرکز آموزشی شهیدجانبزرگی در فیروزآباد ورامین قرار دارد و اقلیم خشک و باد‌های گرم و خشکی دارد که طول روز بلند و شب‌های کوتاه دارد. دما به ندرت به زیر صفر می‌رود و گونه‌های انتخاب شده سازگاری بالایی با اقلیم منطقه و زمین‌های آهکی داشتند. ضمن اینکه سطح زیر‌کشت مجهز به آبیاری قطره‌ای و تحت فشار بود و آب کمتری نیاز داشت. وی با تأکید بر کیفیت خوب، رنگ و عطر و غلظت بالای محصولات کشت شده در این طرح افزود: سردار غیب‌پرور، رئیس سازمان بسیج مستضعفین در مراسم رونمایی از اجرای پروژه استقبال و ابراز امیدواری کرد: پس از نهایی شدن و استخراج نتایج کلی، پروژه بزرگ‌تری آغاز شود. خاکی گفت: تا دوماه دیگر نتیجه نهایی طرح تحقیقاتی مرکز تحقیقات بسیج و عصاره‌گیری و درصد خلوص اعلام می‌شود و ارقام کشت شده در این پایلوت با ارقام موجود در بازار مقایسه شده و اطلاع‌رسانی خواهد شد. وی همچنین به هدف اصلی اجرای این پروژه اشاره کرد و گفت: هدف اصلی ایجاد اشتغال بوده و در فاز نخست کشت گیاهان دارویی در هر هکتار ۱۰ تا ۱۵ نفر مشغول به کار بودند.